Чӑваш Енре Букварь-ҫулкӑтартмӑшӑн хӑтлавӗ иртнӗ.

Кӗнекене Чӑваш Енрен тухнӑ ҫынсен историйӗсене – вӗсен шухӑшӗсемпе ӗҫӗсем, ҫитӗнӗвӗсем республика кӑна мар, пӗтӗм ҫӗршыв аталанӑвне витӗм кӳнӗ. Кӑларӑма хатӗрленекенсем – кунтан мар. Вӗсем кӗнекене анлӑ сарӑлнӑ форматпа, алфавит йӗркипе, йӗркелеме йышӑннӑ. Унта историри йывӑр темӑсем интереслӗ калавсене ҫаврӑннӑ.

Чи малтанах кӗнекепе шкул учителӗсене, аслӑ шкул преподавателӗсене, методистсене, культура ӗҫченӗсене паллаштарнӑ.

Хӑйне евӗр букваре «КомПАС» проект пулӑшнипе кун ҫути кӑтартма май килнӗ. Авторсенчен пӗри Александр Поляков кӑларӑма хатӗрлес шухӑш темиҫе ҫул каялла Чӑваш Республикине служба командировкине килсен ҫуралнине, республика пирки материалсене чылай маларах пухма пуҫланине пӗлтернӗ. Анчах материалсем ҫӳлӗк ҫинче 7 ҫул выртнӑ. Тепре Чӑваш Ене килсен шухӑшне пурнӑҫа кӗртнӗ.

cap.ru сайтри сӑн

Мӑкшӑ Республикинче финанс министрӗ пулнӑ Сергей Тюркин Чӑваш Енен финанс министрӗ пулӗ. Хушӑва ЧР Элтеперӗ Олег Николаев алӑ пуснӑ. Унччен, ҫурла уйӑхӗн 10-мӗшӗнченпе, вӑл ЧР финанс министрӗн тивӗҫӗсене пурнӑҫланӑ.

Сергей Тюркин Краснослободскра ҫуралнӑ. 2006 ҫултан пуҫласа 2019 ҫулччен Саранск администрацийӗнче ӗҫленӗ: тӗп специалист, пай заведующийӗн ҫумӗ, пуҫлӑх ҫумӗ, финанс управленийӗн пуҫлӑхӗ, финанс департаменчӗн директорӗ пулнӑ. 2019-2020 ҫулсенче Мӑкшӑ Республикин финанс министрӗн ҫумӗ пулнӑ. 2020 ҫултан пуҫласа 2026 ҫулччен вара ҫав республикӑрах финанс министрӗ пулнӑ.

Аса илтерер: ЧР финанс министрӗ пулнӑ Михаил Ноздряков кӑҫал ака уйӑхӗнче хӑйӗн ирӗкӗпе ӗҫрен кайнӑ.

«Контактри» сӑн

Шӑмӑршӑ округӗнчи Виҫпӳрт Шӑмӑршӑ ялӗнче чӑваш ҫӗрӗн аслӑ ывӑлӗ, СССР халӑх артисчӗ ҫуралса ӳснӗ, ачалӑхне ирттернӗ ҫурт ҫине асӑну хӑми ҫакнӑ.

Унта тӑванӗсем, вӗренекенӗсем, сцена ҫинчи ӗҫтешӗсем, администраци ӗҫченӗсем тата округ ҫыннисем пухӑннӑ. Асӑну хӑмине РСФСР халӑх артистки Нина Яковлева, режиссёрӑн ывӑлӗ Вадим Яковлев тата муниципалитет округӗн пуҫлӑхӗн тивӗҫӗсене пурнӑҫлакан Александр Сатеев уҫнӑ.

Асӑну кунӗ Шӑмӑршӑ ялӗнчи Культура керменӗнче малалла тӑсӑлнӑ. К. В. Иванов ячӗллӗ Чӑваш патшалӑх академи драма театрӗн артисчӗсем «Вӗри юнлӑ ҫемҫе чун» (Константин Иванов хайлавӗ) спектакльпе сцена ҫине тухнӑ. Ҫак драмӑна Валерий Яковлев режиссер 2015 ҫулта лартнӑ.

Аса илтерер: Валерий Николаевич 2024 ҫулхи раштав уйӑхӗн 20-мӗшӗнче пурнӑҫран уйрӑлнӑ. Вал 84 ҫулта пулнӑ.

Шупашкар хулинчи пӗр хваттерте пулса иртнӗ ку. Ватӑ хӗрарӑм хӑй пурӑнакан хваттерте ӳкнӗ те хӑй тӗллӗн тӑма пултарайман. Алӑка уҫма та тӑрайман, телефон патне пырайман. Мӗн тумалла? Ватӑскер пушмак тӑхӑнма пулӑшакан хатӗре илнӗ те унпа урайне шаккама пуҫланӑ.

Аялти хутра пурӑнакан кӳршӗсем ҫак сасӑсене илтсе тӳрех 112 номерпе шӑнкӑравласа ҫӑлавҫӑсене чӗннӗ. Специалистсем хӑвӑрт ҫитнӗ, алӑка уҫнӑ та шала кӗрсе хӗрарӑма тӑма пулӑшнӑ.

Кинемей тухтӑрсене чӗнме килӗшмен. Кӗҫех ун патне тӑванӗсем килнӗ, ӑна лӑплантарса тимлӗхпе ҫупӑрланӑ.

cap.ru сайтри сӑн

Шупашкар хулинче пулса иртнӗ пӑтӑрмах ку. 4 ҫулти арҫын ача пысӑк чупа-чупс ҫӑтса ярсан амӑшӗ хӑраса ӳкнипе ҫывӑхри пульницӑна чупса кӗнӗ.

Ку Шупашкарти Чӑваш Республикинчи Шалти ӗҫсен министерствин поликлиникинчен инҫех мар пулса иртнӗ. Арҫын ача пысӑк чупа-чупс ӗмсе пынӑ. Ӑнсӑртаран вӑл ӑна ҫӑтса янӑ, патакки аллинчех юлнӑ. Амӑшӗн хӑранипе сехри хӑпнӑ.

Поликлиникӑри тухтӑрсем амӑшне те, ывӑлне те лӑплантарнӑ, кайран хирургпа канашланӑ хыҫҫӑн васкавлӑ медпулӑшу чӗннӗ. Унти тухтӑрсем ачан сывлӑхне тӗрӗсленӗ, йӗркеллех тесе киле янӑ.

Шупашкар округӗнче пурӑнакан Геннадий Алексеев ял ачисем валли футбол клубӗ йӗркеленӗ. Ун пирки «Чӑваш Ен» патшалӑх телерадиокомпанийӗн журналисчӗсем сюжет ӳкернӗ.

Геннадий Алексеев Ҫатракасси ялӗнче ҫуралса ӳснӗ. Вӑл ача чухне тренер патӗнче ӑсталӑх туптама ӗмӗтленнӗ. Анчах ялта, паллах, ун чухне ун пек специалист пулман. Аякка ҫӳреме вара унӑн май килмен.

Геннадий ача чухнехи ӗмӗтне пурнӑҫланӑ. Хулара чылай ҫул пурӑннӑ хыҫҫӑн вӑл яла таврӑннӑ та ачасемпе тренировкӑсем ирттерме тытӑннӑ.

Геннадий Алексеев ҫурт-йӗр сутассипе ӗҫлет. Спорт уншӑн питӗ пӗлтерӗшлӗ, пурнӑҫ йӗрки тесен те юрать. Ҫӑмӑл атлетикӑпа та, триатлонпа та кӑсӑкланать.

Халӗ ун патӗнче 6 ялти ачасем тренировкӑна ҫӳреҫҫҫӗ. Палӑртса хӑварар: унӑн тренировкисем тӳлевсӗрех иртеҫҫӗ.

Специалистсмем шутланӑ та – Чӑваш Енре упасен шучӗ ӳснӗ.

Чӑваш Респуликин Ҫут ҫанталӑк министерстви пӗлтернӗ тӑрӑх, кӑҫал республикӑра 64 упа пуррине палӑртнӑ.

Пирӗн регионта ҫак чӗрчун йышӗ мӗншӗн ӳснӗ-ха? Ҫакӑ упа ҫурисем ҫуралнипе те, чӗр чунсем пирӗн пата кӳршӗ регионсенчен килнипе те ҫыхӑннӑ. Упасем Мари Элтен тата Чулхула облаҫӗнчен куҫса килнине палӑртнӑ.

Ҫакна та каласа хӑварар: упа Чӑваш Республикин Хӗрлӗ кӗнекене кӗрет.

Раҫҫей Ҫутҫанталӑк министерстви пӗлтернӗ тӑрӑх, кӑҫал ҫӗршывра 307,9 пин хӑмӑр упа пурӑннине палӑртнӑ. 1990 ҫулта вӗсен шучӗ 130 пин пулнӑ. Унтанпа упасен шучӗ 2,3 хут ӳснӗ.

«Ҫанталӑк 21» сайтр сӑн

«Ҫанталӑк 21» сайт пӗлтернӗ тӑрӑх, юпа уйӑхӗ сивӗ ҫанталӑкран пуҫланӗ. Ҫитес шӑматкун юр ҫума пултарӗ. Ҫӗрле шӑнтӗ. Ҫил вӑйланнӑран тата сивӗрех пек туйӑнӗ. Шӑматкун термометр 2-3 градус ӑшӑ кӑтартӗ, анчах 6-8 градус сивӗ пек туйӑнӗ.

Ҫапах ку хӗлле пуҫламӑшӗ мар, унӑн репетицийӗ кӑна. Пӗтӗмӗшле илсен, юпа уйӑхӗ климат нормипе килӗшӳллӗн пулӗ. Уйӑх сивӗрен пуҫлансан та малалла пире типӗ те ӑшӑ кунсем кӗтӗҫ. Ҫитес эрнерех палӑрмалла ӑшӑтӗ. Пӗрремӗш тата иккӗмӗш декадӑра ытларах типӗ те ӑшӑ пулӗ. Кӗҫ ылтӑн кӗркунне хуҫаланмалла. Иккӗмӗш декадӑра вара сивӗ пулӗ. Ун чухне хӗл икӗ хутчен хӑйӗн правине илме тӑрӑшӗ. Анчах юр ҫусан ирӗлсе кайӗ.

ШӖМ тунӑ сӑн

Авӑн уйӑхӗн 26-мӗшӗнче каҫхине Карачура патӗнче дежурствӑра тӑракан ҫул-йӗр инспекторӗ патне пӑшӑрханса ӳкнӗ арҫын чупса пынӑ та салонра унӑн ывӑлӗ аптӑранине пӗлтернӗ: 7 ҫулти ачан тӑрук чӗри тӗлӗнчен ыратма тытӑннӑ. Вӑл йывӑррӑн сывланӑ, тӑн ҫухатма тытӑннӑ.

Инспекторсем пӗр тӑхтамасӑр ачапа амӑшне хӑйсен патруль машинине лартнӑ та часрах Ача-пӑча республика пульницине илсе ҫитернӗ.

Юрать-ха, халӗ арҫын ача сывалса пырать. Амӑшӗ вара ҫав инспекторсем патне тав тума пынӑ, вӗсене хут турӑшсем парнеленӗ.

«Контактри» сӑн

Шупашкар хулинче пурӑнакан Оксана Кузнецова — нумай ачаллӑ амӑшӗ, унӑн виҫӗ ача. Вӑл нумай вӑхӑт «Тӗлӗнтермӗшсен уйӗ» кӑларӑма лекме ӗмӗтленнӗ. Ӗмӗчӗ пурнӑҫланнӑ! Кӗҫех ӑна Леонид Якубович студие чӗннӗ. Оксана каланӑ тӑрӑх, вӑл ҫакӑ чӑн пулнине юлашки самантчен ӗненмен.

Вӑйӑра ӑна ӑннӑ: Оксана виҫҫӗмӗш турта вылянӑ. Вӗсене ҫапларах ыйту лекнӗ: малтан сунарҫӑсем кашкӑр амине ҫурисемпе мӗнле чӗннӗ? Пирӗн ентеш тупсӑмне пӗлнӗ, «гнездарка» сӑмаха каланӑ.

Леонид Якубович патне вӑл пушӑ алӑпа килмен — чӑваш дизайнерӗн футболкине парнеленӗ. Ҫавӑн пекех вӑл студирен хӑйӗн ачисене салам янӑ.

Финалта тепӗр ҫынна ӑннӑ. Анчах Оксана ҫавах кӑмӑллӑ юлнӑ: вӑл килне ҫутӑ кӑмӑлпа таврӑннӑ.