|
Культура
![]() Ҫак кунсенче Шупашкарта Чӑваш халӑх поэчӗн Валери Туркайӑн «Ҫиле хирӗҫ. Е ҫиҫӗм пек ҫиҫсе иртни» ятлӑ ҫӗнӗ кӗнеки кун ҫути курнӑ. Унта пурӗ 384 страница. Асӑннӑ кӗнекере сӑмах мӗн пирки пынине унти хӑшпӗр уйрӑм сыпӑксен ячӗсем те уҫса параҫҫӗ: «Анне», «Шкул алӑкӗ яри уҫӑлсан», «Историпе филологи факультечӗ», «Иосиф Дмитриев», «Геннадий Айхи», «Аркадий Айдак», «Андриян Григорьевич Николаев», «Писательсен союзӗ. Пропаганда бюровӗ», «ГИТИС» т.ыт.те. Ҫак кӗнекене ҫырнӑ чухне сӑвӑҫ 1980 ҫултанпа хӑй кунсерен тенӗ пек тултарса пыракан кун кӗнекипе анлӑн усӑ курнӑ. |
|
Ҫул-йӗр
![]() cap.ru сайтри сӑн Кӑҫал Чӑваш Республики хула урамӗсемпе ҫӳреме троллейбус-гармошка туянни пирки пӗлтернӗччӗ. Аса илтерер: ӑна тӗрӗслес тӗллевпе ҫу уйӑхӗн 21-мӗшӗнче ҫула кӑларнӑ. Вӑл малтан 60-мӗш маршрутпа Ҫӗнӗ Шупашкарпа Шупашкар хушшинче ҫӳренӗ. Ҫӗртме уйӑхӗн 1-мӗшӗнчен вара троллейбуса Шупашкарти 1-мӗш маршрут ҫине куҫарнӑ. Унта пассажирсем ытларах ҫӳреҫҫӗ. Троллейбус-гармошкӑна 150 ҫын таран кӗме пултарать. Вӑл электролинисӗр 30 ҫухрӑм ытла ҫӳрет. Тестировани акӑ мӗн кӑтартнӑ: ҫак троллейбусра, ахаль троллейбуспа танлаштарсан, пассажирсем ҫӳресси 1,5 хут ӳснӗ. Эппин, тухӑҫлӑ ӗҫлет ку транспорт. «Пуласлӑхра ҫакнашкал пысӑк 4-5 троллейбус туянни Шупашкар хула агломерацинче транспорт аталанӑвӗшӗн пӗлтерӗшлӗ утӑм пулӗччӗ», — тенӗ Чӑваш транспорт управленийӗн директорӗ Евгений Мореплавцев. Хыпар ҫӑлкуҫӗ:
|
|
Республикӑра
![]() ШӖМ тунӑ сӑн Нимӗҫ овчарки, Виджи ятлӑ йытӑ, вӑхӑтлӑх усрамалли изоляторта службӑра пулнӑ. Вӑл 9 ҫул тултарсан ӑна тивӗҫлӗ канӑва янӑ. Чӑваш Республикин ШӖМӗн кинологи службин центрӗ ун валли ҫӗнӗ хуҫа шыранӑ. Виджие илес текен нумай пулнӑ. Анчах кинологсем ун валли хуҫана тӗплӗн суйланӑ, ӑна лайӑх пӑхчӑр тенӗ. Халӗ Виджи Муркаш округӗнчи Мӑн Сӗнтӗр ялӗнче арҫынсен Александр Невский мӑнастирӗнчи лаша ферминче пурӑнать. Ҫӗнӗ хуҫа каланӑ тӑрӑх, йытӑ ҫӗнӗ ҫӗре хӑвӑртах хӑнӑхнӑ, чӗрчунсемпе туслашнӑ. Халӗ вӗсемпе хаваспах вылять. Виджи шӑпишӗн пӑшӑрханакансене ҫӗнӗ хуҫа хӑйӗн патне хӑнана чӗнет. Хыпар ҫӑлкуҫӗ:
|
|
Пӑтӑрмахсем
![]() Прокуратура сӑнӳкерчӗкӗ Чӑваш Енре суд шкул ачи валли 1 миллион тенкӗ шыраса илме йышӑннӑ. Пӑтӑрмах кӑҫалхи нарӑс уйӑхӗн 18-мӗшӗнче пулса иртнӗ. 16 ҫулти хӗрача физкультура урокӗнче йӗлтӗрпе ярӑннӑ. Ҫав вӑхӑтра шкула апат-ҫимӗҫ турттарса пынӑ ГАЗель хыҫалалла чакарнӑ чух хӗрачана таптаса кайнӑ. Пӗрре ҫеҫ те мар, малалла кайнӑ чух тепре каҫса кайнӑ. Инкек Вӑрмарти Е.Г. Егоров ячӗллӗ вӑтам шкулта пулса иртнӗ. 53 ҫулти водителе суд айӑплӑ тесе йышӑннӑ. Ҫын сывлӑхне йывӑр сиен кӳнӗшӗн ҫулталӑк ҫурӑлӑха ирӗкрен хӑтарма йышӑннӑ. Хӗрачана хӳтӗлесе прокуратура суда тухнӑ. Вӑл хӗрача вӗренекен шкултан тата ГАЗель водителӗ ӗҫленӗ организацирен 1 миллион тенкӗ шыраса илме ыйтнӑ. Суд прокуратура тавӑҫне тивӗҫтерме йышӑннӑ. Хыпар ҫӑлкуҫӗ:
|
|
Пӑтӑрмахсем
![]() 21.мвд.рф сӑнӳкерчӗкӗ Тӗлӗнмелле пек те, анчах хӗрарӑмсем те арҫынсенчен ирттермеҫҫӗ. Шел те, пур чухне те лайӑх енӗпе мар, эрех ӗҫессипе. Улатӑр районӗнчи Восход ялӗнче, ав, пӗр хӗрарӑм эрех ӗҫсе лартнӑ та руль умне кӗрсе ларнӑ. Ҫакна асӑрхакансем йӗрке хуралҫисене пӗлтернӗ. «Рено» автомобиле хускатса тухнӑскер ҫул ҫинче пысӑках мар инкеке те лекнӗ. Вырӑна пакунлисем пырса ҫитсен хӗрарӑм эрех ӗҫнипе ӗҫменнине тӗрӗсленме килӗшмен. Халӗ ун тӗлӗшпе пуҫиле ӗҫ пуҫарнӑ. 50 ҫулти хӗрарӑм ниҫта та ӗҫлемест иккен. Ӑна унччен административлӑ майпа явап тыттарнӑ. Машинӑна штрафстоянкӑна илсе каяссине илтсен хӗрарӑм хытах кӑмӑлсӑрланма тапранса кайнӑ. Анчах пакунлисем ӑна итлесе тӑман, унӑн машинине илсе кайнӑ. Унсӑр пуҫне хӗрарӑмӑн явап тытма тивӗ. Хыпар ҫӑлкуҫӗ:
|
|
Республикӑра
![]() Чӑваш Ен ют ҫӗршыв турисчӗсем йышлӑ килекен 10 регион шутне кӗнӗ-мӗн. Кӑҫалхи ҫур ҫулта пирӗн республикӑна ют ҫӗршывсенчен пурӗ 860 пин (!) ҫын килнӗ. Чӑваш Ен ертӳҫисем ку хыпара хавхаланса пӗлтернӗ май туристсем валли инфраструктура туса панипе сӑлтавланӑ. «Про Город Чебоксары» хаҫатҫисем вара тӳре-шарана ӗненме васкаманни сисӗнет. «Ҫапах та уҫӑмлах мар-ха: вӗсене Чӑваш Енри илем илӗртнӗ-ши е кунта укҫа ӗҫлесе илме май пурри-ши?», — тесе пуҫ ватнӑ кӑларӑмӑн МАХри каналӗнче. Чӑваш Ене ҫеҫ мар, ытти региона та мигрантсем килме юратнине пӗлетпӗр-ха. Хӑйсем ӗҫлесе пурӑнма ҫеҫ мар, ачи-пӑчипе, ашшӗ-амӑшӗпе, арӑмӗсемпех килеҫҫӗ. Ача ҫуратсан пособи илсе пурӑнма май пурри, пульницӑсенче тӳлевсӗр сиплени те илӗртет пулӗ... Хыпар ҫӑлкуҫӗ:
|
|
Культура
![]() МАХри «Хыпар — Вести Чувашия» каналтан илнӗ сӑнӳкерчӗк Чӑваш артисчӗсем «Мы были, есть и будем» (Эпир пулнӑ, пур, пулатпӑр) ятлӑ юрӑ ҫырнӑ, илемлӗ клип ӳкернӗ. Аса илтерер: ку юрра ҫырма республика Правительствин пуҫлӑхӗ Сергей Артамонов хушнӑ. Кун пирки эпир те маларах хыпарланӑччӗ. Республика Правительстви ырланӑ проекта паллӑ юрӑҫсемпе коллективсем хутшӑннӑ. Юрра Петӗр Хусанкайӑн сӑввине тӗпе хурса ҫырнӑ. Ӑна вырӑсла та, чӑвашла та ҫырнӑ. Сӑвӑ авторӗ — Наталья Сахарова, кӗввине – Андрей Коноплев. Клипа ӳкерме «Глянец» тата «Приданое» ушкӑнсем, Августа Уляндина, Егор Матвеевский, Алексей Московский, Алексей Шадриков, Денис Павлов, Маргарита Финогентова, Владимир Ашмарин, Ольга Пеганова, Pegana, Вячеслав Дик, «5 октав» студи тата «Вирьял» ансамбль хутшӑннӑ. Хыпар ҫӑлкуҫӗ:
|
|
Республикӑра
![]() cap.ru сайтри сӑн Канаш хулинче пурӑнакан 49 ҫулти хӗрарӑм ҫурт-йӗре найм мелӗпе илнӗшӗн тата коммуналкӑшӑн укҫа тӳлесе пыман. Парӑмӗ вара ӳссех пынӑ, 564 пин тенкӗрен иртнӗ. Хӗрарӑм парӑма хайӗн ирӗкӗпе татма шухӑшламан та. Ҫавна май пристав унран 55 пин тенкӗ исполнительнӑй сбор шыраса илме йышӑну тунӑ. Ҫапла пӗтӗмӗшле парӑм 619 пин тенке ҫитнӗ. Пристав ҫак хӗрарӑмӑн харпӑрлӑхӗнче мӗн пуррине те тӗрӗсленӗ. Унӑн Канаш варринче пӗр пӳлӗмлӗ хваттер пур иккен. Пристав ун ҫине арест хунӑ. Хӗрарӑм хваттере сутса ярса парӑма татасран хӑраса ӳкнӗ пулмалла – пӗтӗм парӑма ҫийӗнчех тӳленӗ. Кун хыҫҫӑн хваттере арестран кӑларнӑ. Хыпар ҫӑлкуҫӗ:
|
|
Сывлӑх
![]() cap.ru сайтри сӑн Ачасене эмелсен йӑлтӑркка хучӗсем илӗртеҫҫӗ. Аслисем тимлӗ пулманни инкек патне илсе ҫитерме пултарать. Ҫавӑн пек пулса тухнӑ 2 ҫулти хӗрачапа. Вӑл аслашшӗпе асламӑшӗн (е кукашшӗпе кукамӑшӗн) эмелӗсене сӗтел ҫинче асӑрханӑ та ӑна канфет вырӑнне йышӑнса ҫӑтса янӑ. Эмелсем юн пусӑмӗнчен пулнӑ. Хӗрарӑм пушӑ эмелсене курсан тӳрех васкавлӑ медпулӑшу чӗннӗ. Тухтӑрсен бригади вырӑна ҫитсен ачан хырӑмлӑхне ҫуса кӑларнӑ та ӑна пульницӑна илсе ҫитернӗ. Унта вара токсикологсем, реаниматологсем, педиатрсем тата неврологсем хӑйсен ӗҫӗсене пурнӑҫланӑ. Республикӑри ача-пӑча клиника пульници пӗлтернӗ тӑрӑх, ҫулталӑк пуҫланнӑранпа вӗсем патне наркӑмӑшланнӑ 100 ытла ачана илсе ҫитернӗ. Сӑмах май, унта Ачасене токсикологи пулӑшӑвӗ паракан центр талӑкӗпех ӗҫлет. Кун пекки республикӑра – пӗртен пӗрре. Хыпар ҫӑлкуҫӗ:
|
|
Ҫутҫанталӑк
![]() bel.aif.ru сайтри сӑн Республикӑра икӗ кун кӗркуннехи евӗр ҫанталӑк пулӗ. Ҫапла пӗлтерет «Ҫанталӑк 21» сайт. Ыран, кӗҫнерникун, уяр пулӗ-ха, теромометр 16-21 градус ӑшӑ кӑтартӗ. Анчах эрнекун ҫанталӑк тӑрук сивӗтсе пӑрахӗ: 7-12 градус кӑна ӑшӑ пулӗ. Ыран каҫхинех ҫумӑр ҫума тытӑнӗ. Ҫитменнине, ҫил вӑйланӗ, ӑна пула Шупашкар хулинче 4-5 градус кӑна ӑшӑ пек туйӑнӗ. Ӑшӑрах тумаланма ан манӑр! Шӑматкун ҫанталӑк кӑшт лайӑхланӗ, уяртӗ, 2-3 градус ӑшӑрах пулӗ, ҫумӑр ҫумӗ. Вырсарникун татах лайӑхланӗ:15-17 градус таран ӑшӑтӗ, вырӑнӑн-вырӑнӑн кӑна ҫумӑр ҫукалӗ. Ҫапах та кӗркунне тесе кулянма иртерех. Ҫулла тата таврӑнӗ. Малтанлӑха палӑртнӑ тӑрӑх, ҫитес эрнере 25 градус таран ӑшӑ пулӗ. Хыпар ҫӑлкуҫӗ:
|
|
Пӑтӑрмахсем
![]() /max.ru/channel_chuvashia_21 каналта вырнаҫтарнӑ сӑнӳкерчӗксем Мускавра Чӑваш Енри 21 ҫулти хӗре пусмӑрланӑ. Пӑтӑрмах хулари пӗр-пӗр тӗттӗм кӗтесре те мар, хӑна ҫуртӗнче пулса иртнӗ. Хӗр лаунж-отельте ҫӗр каҫнӑ. Пӳлӗм алӑкӗ уҫҫине курса ун патне ашшӗ ҫулӗнчи арҫын кӗрсе выртнӑ. 47 ҫулти арҫын Удмурт Республикинчен иккен. Саранскран ҫӗршывӑн тӗп хулине укҫа ӗҫлесе илме тухса кайнӑскер унта «муж на час» (чӑв. пӗр сехетлӗх упӑшка) пулса тӑрӑшнӑ. Ун пек арҫынсем кил-тӗрӗшри вак-тӗвеке пурнӑҫласа параҫҫӗ. Хайхи пирки каласан, вӑл сӗтел-пукан юсаса пурӑннӑ иккен. Отельти пӗчӗк пӳлӗмӗн алӑкӗ уҫҫине курсан сӗмсӗр арҫын пике патне кӗрсе выртнӑ. Хӗр ҫав вӑхӑтра ҫывӑрнӑ. Арҫынна йӗрке хуралҫисем часах тытса чарнӑ. Ун тӗлӗшпе Мускаври тӗпчевҫӗсем пуҫиле ӗҫ пуҫарнӑ. Хыпар ҫӑлкуҫӗ:
|
