|
Персона
![]() max.ru/channel_chuvashia_21 каналтан илнӗ сӑнӳкерчӗк Чӑваш Енри чи пуян депутатӑн уйӑхри вӑтам тупӑшӗ 18,9 миллион тенкӗпе танлашать иккен. Кун пирки МАХри «Первый чувашский» каналта пӗлтернӗ. Унта хыпарланӑ тӑрӑх, Чӑваш Енри чи пуян депутат республикӑри вӑтам ҫынран 252 хут ытларах ӗҫлесе илет. Кунта сӑмах Николай Малов пирки пырать. Вӑл — «Ядринмолоко» тулли мар яваплӑ обществӑн генеральнӑй директорӗ. Унӑн уйӑхри тупӑшӗ 18,9 миллион тенкӗ иккен. Сӑмах май каласан, Чӑваш Енри уйӑхри вӑтам ӗҫ укҫи, Росстата ӗненсен, 75 пине яхӑн тенкӗ. Вӑтам ӗҫ укҫи тенӗрен, унта пурин шалӑвӗ те кӗрет: урам шӑлакансемпе урай ҫӑвакансен те, завод-фабрикӑсен директорӗсен те. Пӗчӗкрех укҫаллисен: «Нумай та пӗтет, сахал та ҫитет», — тесе хӑйсене лӑплантарасси ҫеҫ юлать пулӗ. Хыпар ҫӑлкуҫӗ:
|
|
Чӑвашлӑх
![]() Чӑвашсем пӗтӗм тӗнчери флешмоба хутшӑннине эпир унччен пӗлтернӗччӗ-ха. Аса илтерер: Born From Culture вырӑсла куҫарсан «Рождённый культурой» (чӑв. Культура ҫуратни) флешмоб – тӗнче тетелӗнчи вирус тренд. Унта хутшӑнакан тӗнчери халӑхсем хӑйсен наци тумне, ташшине, спорт енӗсене кӑтартакан видеороликсем кӑтартаҫҫӗ. Роликра — «Уяв», «Илемпи», «Сувар» ансамбльсем, Чӑваш патшалӑх юрӑпа ташӑ ансамблӗн ача-пӑча студийӗ, «Горница» фолк-шоу тата Августа Уляндина, Виталий Адюков, «Глянец» ушкӑн, Элтияр Александров, Эллада Данилова тата Анна Черкесова. Вӗсене тумлантараканӗ – Эрпике Хотиновская. МАХри «Первый чувашский» каналта пӗлтернӗ тӑрӑх, ку клипа ӳкерме 400 пин тенкӗ ларнӑ. Хыпар ҫӑлкуҫӗ:
|
|
Пӑтӑрмахсем
![]() max.ru/channel_chuvashia_21 каналтан илнӗ сӑнӳкерчӗк Кун пекки хальлӗхе пулманччӗ-ха, анчах хальхинче тӑшман Яндексӑн дата-центрне тапӑннӑ. Кун пирки «Яндекс» компани хыпарланӑ. Тӑшман Рязань ҫывӑхӗнчи объекта кӗҫӗр ҫӗрле тапӑннӑ. Ҫавӑн хыҫҫӑн «Yandex Cloud» инфраструктурин пӗр пайӗ, ҫав шутра даннӑйсен бази, пӗлӗт управҫисем, искусство интеллекчӗн тата мониторинг системин сервисӗсем ӗҫлеме пӑрахнӑ. Карта тӑрӑх пӑхсан, Чӑваш Ене ку пӑтӑрмах пырса тивмен. Яндекс хыпарланӑ тӑрӑх, Рязань патӗнчи объект пуҫӗпех ӗҫлеме пӑрахнӑ. Пилотсӑр вӗҫекен аппаратсем маркетплейссене маларах темиҫе хутчен те тапӑннӑччӗ-ха. «Озон» та, «Валдберриз» та пӗрре ҫеҫ мар шар курнӑччӗ. Складсене сирпӗтнӗрен тавар хуҫисем те шар кураҫҫӗ. Халӗ, ав, Яндексӑн дата-центрне тапӑннӑ. Хыпар ҫӑлкуҫӗ:
|
|
Вӗренӳ
![]() «Контактри» сӑн Шупашкар хулинче Н.В.Никольский ячӗллӗ Чӑваш педагогика колледжӗн студентки Карина Николаева «Ҫамрӑксен ПФОри медиа» (выр. «Молодёжные медиа ПФО») конкурсра 200 пин тенкӗлӗх грант ҫӗнсе илнӗ. Финалта пирӗн ентеш Атӑлҫи халӑхӗсен культурин темине уҫса панӑ: конкурс хутшӑнаканӗсемпе калаҫнӑ тата наставниксем ертсе пынипе видеоролик хатӗрленӗ. Жюри унӑн ӗҫне пысӑка хурса хакланӑ, Каринӑна пӗтӗм округри чи лайӑх 14 автор шутне кӗртнӗ. Палӑртса хӑварар: проектсене Самар облаҫӗнче хӳтӗленӗ. Унта 122 хастар ҫамрӑк хутшӑннӑ. РФ Президенчӗн Атӑлҫи федераци округӗнчи тулли праваллӑ элчин ҫумӗ Олег Машковцев ҫакӑн пек пулӑмсем ҫамрӑксемне професси тӗлӗшӗнчен ӳсме май туса панине палӑртнӑ. Ентешӗмӗре пысӑк ҫитӗнӳпе саламлатпӑр! Хыпар ҫӑлкуҫӗ:
|
|
Ял хуҫалӑхӗ
![]() Ял хуҫалах министерствин сӑнӳкерчӗкӗ Республикӑн агропромышленность комплексӗнче ӗҫлекенсен шалӑвӗ 11 процент ӳснӗ. Ҫакӑн пек пӗлтерет Чӑваш Енӗн Ял хуҫалӑх министерстви. Ведомство Чӑвашстат цифрисене тӗпе хурса ӗнентернӗ тӑрӑх, кӑҫалхи кӑрлач-утӑ уйӑхӗсенче асӑннӑ отрасльте ӗс укҫи уйӑхсерен вӑтамран 66 пин те 903 тенке ларнӑ. Пӗлтӗрхи ҫав тапхӑртинчен ку цифра 11 процент пысӑкрах. Ял хуҫалӑх отраслӗнче тӑрӑшакансем уйӑхсерен вӑтамран 63 пин те 314 тенкӗ ӗҫлесе илнӗ, апат-ҫимӗҫ отраслӗнче вӑй хуракансен ӗҫ укҫийе вара уйӑхсерен вӑтамран 69 пин те 159 тенке ларнӑ. Чӑваш Енӗн агропромышленность комплексӗнче кӑҫалхи кӑрлач-утӑ уйӑхӗсенче 19 пин те 157 ҫын ӗҫленӗ, ку вӑл пӗлтӗрхи ҫав тапхӑртинчен 1,9 процент (е 325 ҫын) нумайрах. Хыпар ҫӑлкуҫӗ:
|
|
Культура
![]() «Контактри» сӑн Лайӑх хыпар! Шупашкар хулинчи музей Пӗтӗм Раҫҫейри конкурсра палӑрнӑ. Сӑмах кунта – 37-мӗш шкулти Ҫар мухтавӗн музейӗ пирки. Вӑл «Ҫарпа истори диорамисем: тӗплӗ истори» Пӗтӗм Раҫҫейри конкурсра иккӗмӗш вырӑн йышӑннӑ. Палӑртса хӑварар: финала ҫӗршыври 73 регинти 140 музей тухнӑ. Пирӗн республикӑри музей «Хулари чи лайӑх музей» номинацире иккӗмӗш вырӑна тухнӑ. Ҫапла вӑл 300 пин тенкӗлӗх гранта тивӗҫнӗ. Сӑмах май, 37-мӗш шкулӑн ку пӗрремӗш ҫӗнтерӗвӗ мар. Унччен унти музей ытти конкурсра та грант ҫӗнсе илнӗ: 2025 ҫулта – 300 пин тенкӗ, 2024 ҫулта – 300 пин тенкӗ, 2023 ҫулта – 200 пин тенкӗ, 2021 ҫулта – 75 пин тенкӗ. Хальхи грант укҫипе музей экспозицие ҫӗнетӗ, оборудовани туянӗ. Хыпар ҫӑлкуҫӗ:
|
|
Республикӑра
![]() Игорь Степанов (сылтӑмра). medicin.cap.ru сӑнӳкерчӗкӗ «Фармаци» республикӑн унитарлӑ предприятийӗн генеральнӑй директорне ӗҫрен кӑларнӑ. Асӑннӑ пукана Игорь Степанов йышӑннӑ. Игорь Владимировича ӗҫрен хӑтарасси ҫинчен калкан йышӑнӑва республикӑн Министрсен Кабинечӗн Председателӗ Сергей Артамонов ӗнер, юпа уйӑхӗн 7-мӗшӗнче, алӑ пуснӑ. Ӗҫлӗ хута республикӑн влаҫ органӗсен официаллӑ порталӗнчӗ вырнаҫтарнӑ. «Фармаци» республикӑн унитарлӑ предприятийӗ Чӑваш Енӗн Сывлах сыхлав министерствине пӑхӑнса тӑрать. Игорь Степанова мӗншӗн ӗҫрен кӑларнине официаллӑ хутра пӗлтермен. Ку должноҫе ӑна пӗлтӗрхи юпа уйӑхӗн 24-мӗшӗнче лартнӑччӗ. Игорь Степанов 2002 ҫулта Питӗр хулинчи И.И. Мечников ячӗллӗ патшалӑх медицина академиийӗнчен вӗренсе тухнӑ. Курганта та, Архангельск облаҫӗнче те ӗҫленӗ. Хыпар ҫӑлкуҫӗ:
|
|
Республикӑра
![]() cap.ru сайтри сӑн Чӑваш Республикине тепӗр ҫӗнӗ тӑватӑ троллейбус илсе килнӗ. Техникӑна «УТТЗ» АО контрактпа килӗшӳллӗн кӳрсе килнӗ. Унпа килӗшӳллӗн ҫулталӑк вӗҫлениччен 10 троллейбус илсе килмелле. Ҫӗнӗ троллейбуссем – лутра урайлӑ, кун пеккисем сывлӑх енчен хавшак ҫынсемшӗн тата кӳмепе ҫӳрекен хӗрарӑмсемшӗн меллӗ. Транспорт автономи мелӗпе нумай ҫӳреме пултарать. Палӑртса хӑварар: юлашки 5 ҫулта Чӑваш Ен правительстви пулӑшнипе Чӑваш транспорт управленийӗ 220 ытла транспортпа пуянланнӑ. Хальхи вӑхӑтра Чӑваш Республики Раҫҫейре ҫак транспортпа тивӗҫтерессипе пӗрремӗш вырӑн йышӑнать. Хыпар ҫӑлкуҫӗ:
|
|
Чӑваш чӗлхи
![]() Муркаш районӗнчи «Путене» ача пахчинче «От сердца к сердцу: материнское слово в игре» (чӑв. Чӗререн чере патне: анне сӑмахӗ вӑйӑрӑ) пултарулӑх мастерскойне пуҫтарӑннӑ. Шкул ҫулне ҫитменнисемпе ӗҫлекенсем унта «Тӑван чӗлхе – анне чӗлхи» республика шайӗнчи проекта пурнӑҫа кӗртесси пирки пуҫ ватнӑ. Аслисем шухӑшланӑ тӑрӑх, ача-пӑчана чӑваш чӗлхипе тата фольклорпа вӑйӑ урлӑ палалштарма май пур. Мӗн тӑвас тетӗн, халӗ ялсенче те ачи-пӑчине вырӑсла калаҫтарма тапранса кайрӗҫ те чӑвашла вӗрентесси пирки ирӗксӗрех чӑвашла манман воспитательсемпе чӑваш чӗлхи учителӗсен пуҫ ватма тивет тесси ҫеҫ юлать. Хӑнасене ӑшшӑн кӗтсе илнӗ май «Путенери» шӑпӑрлансем юрласа та кӑтартнӑ, халӑх инструменчӗсемпе вылянӑ, чӑвашла ташланӑ. Хыпар ҫӑлкуҫӗ:
|
|
Пӑтӑрмахсем
![]() max.ru/pcheb_21 сӑнӳкерчӗкӗ Паян Ҫӗрпӳ районӗнче «Ниссан» автомобиль ҫул ҫинчи инкеке лекнӗ. «М-7» федераци ҫулӗпе Ҫӗрпӳ еннелле кайнӑ чухне вӑл пӑрӑннӑ чухне руле йӗркеллӗ пӑрса ӗлкӗреймен, йывӑҫ ҫине кайса ҫапӑннӑ. Ун хыҫҫӑн машина хыпса илнӗ. Ҫӑмӑл автомашина рулӗ умӗнче пулнӑ 22 ҫулти каччӑпа 18 ҫулти хӗр-пассажира больницӑна илсе кайнӑ. Шупашкарта вара паян тепӗр инкек пулнӑ. «Лада» машина Трактор тӑвакансен проспектӗнче пӑрӑннӑ чухне юпа ҫине пырса ҫапӑннӑ. «ВАЗ-2107» рулӗ умӗнче 22 ҫулти каччӑ пулнӑ. Унӑн водитель прави те, асӑннӑ транспорт руле умне ларма ирӗк паракан документ та пулман. Пӑтӑрмаха ҫакаланнӑ каччӑ ҫӑмӑл машинӑпа каҫхи клубран таврӑннӑ. Вӑл руль умне ӳсӗрле ларнипе ларманнине тӗрӗсленӗ те ӗҫни ҫиеле тухнӑ. Хыпар ҫӑлкуҫӗ:
|
