|
Раҫҫейре
Мухтанма пултаратпӑр: Чӑваш Республики – экологи тӗлӗшӗнчен таса регион. Пирӗн республика Наци экологи танлаштарӑмӗнче чи лайӑх ултӑ регион йышне кӗнӗ. Танлаштарӑма Пӗтӗм Раҫҫейри «Симӗс патруль» общество организацийӗ йӗркелет. Регионсене хакланӑ чухне сывлӑш тата шыв пахалӑхне, каяшсене илсе тухнине, тавралӑха ешӗллетнине, экологи ыйтӑвӗсене татса панине хакланӑ. Малти пилӗк вырӑна Кабарда-Балкар, Алтай республикисем, Мускав хули, Мурманск тата Тамбов облаҫӗсем лекнӗ. Хыпар ҫӑлкуҫӗ:
|
|
Хулара
![]() Патшалӑх автоинспекцийӗ тунӑ сӑн Шупашкар хулинчи полицейскисем ҫухалса кайнӑ 4 ҫулти ачана тупнӑ. Ӗҫ-пуҫ ҫапларах пулса иртнӗ. Амӑшӗ самокатпа ярӑнакан 4 ҫулти ывӑлне Чапаев скверӗ ҫывӑхӗнче хӑварса лавккана кӗнӗ. Унтан тухнӑ та – ача ҫук. Ӑна хӑй тӗллӗн шыраса тупма хӑтланнӑ – усси пулман. Телее, хӗрарӑм ҫывӑхра Патшалӑх автоинспекцийӗн инспекторӗсем тӑнине асӑрханӑ та вӗсенчен пулӑшу ыйтнӑ. Полицейскисем нарядсене кун пирки пӗлтернӗ. Кӗҫех арҫын ачана «Ача-пӑча тӗнчи» общество транспорчӗн чарӑнӑвӗ патӗнче тупнӑ. Ачан ашшӗ полицейскисене пулӑшнӑшӑн чунран тав тунӑ. Хыпар ҫӑлкуҫӗ:
|
|
Республикӑра
![]() lenta.ru сайтри сӑн Ҫулталӑк пуҫланнӑранпа Чӑваш Республикинче Украинӑран вӗҫсе килнӗ 12 БПЛАна ҫапса антарнӑ. Ҫапла пӗлтереҫҫӗ Раҫҫей Хӳтӗлев министерстви тата регион влаҫӗсем. Нарӑс уйӑхӗн 18-мӗшӗнче Хӳтӗлев министерстви пирӗн регионта 2 БПЛА ҫапса антарнине пӗлтернӗ. Ҫу уйӑхӗн 5-мӗшӗнче Шупашкар хулине нумай беспилотник тапӑннӑччӗ. Ун чухне миҫе ҫапса антарнине хыпарламан. Кун хыҫҫӑн утӑ уйӑхӗн 25-мӗшӗнче тата 29-мӗшӗнче БПЛАсене тӗп тунӑ. Авӑн уйӑхӗн 7-мӗшӗнче регион влаҫӗ 2 беспилотнике пенине хыпарланӑ. Авӑн уйӑхӗн 13-мӗшӗнче каллех БПЛАсене пенӗ – миҫине пӗлтермен. Юпа уйӑхӗн 2-мӗшӗнче регион влаҫӗ пирӗн патра 2 беспилотнике тӗп тунине хыпарланӑ. Сӑмах май, ҫӗртме уйӑхӗн 1-мӗшӗнчен Чӑваш Енре «БАРС» отряд ӗҫлет. Вӗсем республикӑри пӗлтерӗшлӗ объектсемпе предприятисене беспилотниксенчен сыхлаҫҫӗ. Хыпар ҫӑлкуҫӗ:
|
|
Пӑтӑрмахсем
![]() ҪҪХПИ тунӑ сӑн Ӗнер, юпа уйӑхӗн 2-мӗшӗнче, Шупашкар округӗнчи Ишек ялӗ патӗнче хӗрарӑм вилнӗ: ӑна икӗ машина ҫапса кайнӑ. Малтанлӑха палӑртнӑ тӑрӑх, каҫхи 6 сехетре хӗрарӑм «зебра» тӑрӑх каҫма тӑнӑ. Ҫавӑн чухне ӑна «Киа Спортейдж» машина, Ҫӗмӗрле хули енчен Шупашкар еннелле каяканскер, сулахай тӗкӗрпе лекнӗ. Руль умӗнче 1970 ҫулта ҫуралнӑ арҫын ларнӑ. Кун хыҫҫӑн хӗрарӑм ҫул ҫине ӳкнӗ те «Лада Приора» айне лекнӗ. Унта руль умӗнче 2001 ҫулта ҫуралнӑ арҫын пулнӑ. Хӗрарӑм йывӑр сурансене пула васкавлӑ медпулӑшу киличчен вилнӗ. Вӑл кам иккенне тӳрех палӑртайман, вӑл 65-70 ҫулсенчи пек курӑннӑ. Хыпар ҫӑлкуҫӗ:
|
|
Культура
![]() Шупашкарта Росгвардин Чӑвашри управленийӗн «Волжские берега» ҫар оркестрӗн музыканчӗсем хула ҫыннисем умӗнче концерт кӑтартнӑ. Вӗсем куракансене Пӗтӗм тӗнчери ваттисен кунӗ ячӗпе саламланӑ. Уяв концерчӗ «Салют» культура керменӗнче иртнӗ. Унта кирек кам та килме пултарнӑ. Ку оркестр культура керменӗпе нумай ҫул ӗнтӗ тачӑ ҫыхӑну тытать. Вӗсем хӑнасене юратнӑ юрӑ-кӗвӗпе савӑнтарнӑ. Вячеслав Иванов аслӑ прапорщик ертсе пынипе музыкантсем уяв маршӗсене вылянӑ. Ҫавӑн пекех вӗсем совет вӑхӑтӗнчи киносенчи паллӑ юрӑсене шӑрантарнӑ. Ҫар музыканчӗсемсӗр пуҫне сцена ҫине «Салют» культура керменӗн пултарулӑх ушкӑнӗсем те тухнӑ. Концертра пурнӑҫ, юрату, тӑван ен тата ҫывӑх ҫынсем ҫинчен юратнӑ юрӑсем янӑранӑ. Артистсем хӑнасене юрӑ-кӗвӗпе лайӑх кӑмӑл кӑна мар, чи кирлине – чӑн-чӑн уяв туйӑмне парнеленӗ. Куракансем артистсене нумайччен алӑ ҫупса ӑсатнӑ, уяв кӑмӑлне парнеленӗшӗн тав тунӑ. «Ҫар ҫыннисем юрласа-выляни яланах чунри кӑмӑла ҫӗклет. Ҫар оркестрӗ пире малашне те нумай хутчен хӑйӗн пултарулӑхӗпе савӑнтарӗ тесе питӗ шанатпӑр», – тесе пӗлтернӗ хӑйсен шухӑшне концерта куракансем. Хыпар ҫӑлкуҫӗ:
|
|
Республикӑра
![]() elprof.ru сайтри сӑн Республикӑри 12 округра ҫуртсене ӑшӑтмалли сезон пуҫланнӑ. Чи малтанах ӑшӑ социаллӑ учрежденисене ҫитме тытӑннӑ. Пилӗк округра – Елчӗк, Патӑрьел, Вӑрмар, Комсомольски, Элӗк округӗсенче авӑн уйӑхӗнчех ӑшӑ пама пуҫланӑ. Ӗнер Вӑрнар, Йӗпреҫ, Сӗнтӗрвӑрри, Ҫӗрпӳ, Тӑвай, Етӗрне округӗсенче, Ҫӗнӗ Шупашкар хулинче ҫуртсене ӑшӑ килме тытӑннӑ, Шупашкар хулинче вара – паянтан. Пӑрачкав тата Ҫӗмӗрле округӗнче юпа уйӑхӗн 5-мӗшӗнче пама тытӑнӗҫ. Ытти муниципалитетра вӑтам сывлӑш температури 8 градус ӑшӑ пуласса кӗтме йышӑннӑ. Хыпар ҫӑлкуҫӗ:
|
|
Экономика
![]() chgtrk.ru видеовӗнчен илнӗ сӑнӳкерчӗк Пирӗн республикӑра халӑх укҫипе усӑ курса ял-хулана илемлетеҫҫӗ. Тӳрех палӑртса хӑварар: пӗтӗмпех халӑх кӗсйине кӗрсе каймаҫҫӗ, тӑкакӑн пӗр пайне халӑхран пухаҫҫӗ, ыттине хыснаран уйӑраҫҫӗ. Сӑмах май каласан, «Ниме - халӑх хысни» программӑпа ҫитес ҫул туса ирттермелли проектсемшӗн халӗ шӑпах сасӑлав пырать, вӑл паян вӗҫленет. Чӑваш Енӗн патшалӑх телевиденийӗ пӗлтернӗ тӑрӑх. ниме программӑпа Вӑрнар районӗнчи Малти Ишек тӑрӑхӗнче те ӗҫ вӗрет. Ҫӑлкас Кӑкшӑмра нумай пулмасть купель туса лартнӑ, каҫхине вырӑна хунарпа ҫутатса тӑраҫҫӗ. Ҫитес ҫул Малти Ишек тӑрӑхӗнче территори уйрӑмӗнче 13 проект пурнӑҫа кӗртме палӑртса хунӑ, 5-шӗ — Ҫӑлкас Кӑкшӑмра. Ӗҫ-пуҫӑн пӗтӗмӗшле хакӗ — 36 миллион тенкӗ. Хыпар ҫӑлкуҫӗ:
|
|
Персона
![]() www.tek-all.ru сӑнӳкерчӗкӗ Ҫӗнӗ Шупашкарти «Группа Оргсинтез» тулли мар явалӑ обществӑн генеральнӑй директорне Сергей Мерзлякова Чӑваш Республикин Хисеп грамотипе чыслама йышӑннӑ. Ӑна республикӑн промышленноҫне аталантарма тӳпе хывнӑшӑн ҫавӑн пек хавхалантарас тенӗ. Сергей Владимирович 1971 ҫулхи авӑн уйӑхӗн 25-мӗшӗнче Тӗмен хулинче ҫуралнӑ. Унти индустри институтӗнчен «автоматика тата техника тытӑмӗсен управленийӗ» енӗпе вӗренсе тухнӑ, 1997 ҫулта вӑл Самар хулинчи экономика академине вӗренсе пӗтернӗ, унта финанспа кредит енӗпе пӗлӳ илнӗ, 2000 ҫулта вара экономика енӗпе диссертаци хӳтӗленӗ. Ун хыҫҫӑн татах вӗреннӗ. 2006 ҫулта Мускаври Ломоносов ячӗллӗ патшалӑх университетӗнчен вӗренсе тухнӑ. Тӗрлӗ хулара тӗрлӗ должноҫре тӑрӑшнӑ. Хыпар ҫӑлкуҫӗ:
|
|
Культура
![]() chuvbook.ru сӑнӳкерчӗкӗ Чӑваш кӗнеке издательствинче Анатолий Хмытӑн «Хазара» роман-хроники кун ҫути курнӑ. Кӗнеке «Салтак тивӗҫӗ» тата «Хазара куҫҫулӗ» пайсенчен тӑрать. Кӗнеке алҫырӑвӗ 2025 ҫулта Чӑваш кӗнеке издательстви ирттернӗ «Чӑваш романӗ» III литература конкурсӗнче ҫӗнтернӗ. Анатолий Ефимов (Хмыт) – писатель-баталист, поэт тата драматург. Чӑваш Республикинчи профессиллӗ писательсен союзӗн членӗ. Чӑваш Республикин тава тивӗҫлӗ учителӗ. Чӑваш кӗнеке издательствинче пӗлтернӗ тӑрӑх, авторӑн пӗрремӗш хайлавӗ 1990 ҫулта «Тӑван Атӑл» журналта кун ҫути курнӑ. 1982–1984 ҫулсенче Афганистанра хӗсметре тӑнӑ. Вӑрҫа хутшӑнни унӑн пултарулӑхне те витӗм кӳнӗ. «Вилӗмсӗр кӑйкӑр юрри», «Ан тӑк куҫҫуль, аннеҫӗм», «Сар Иван», «Леш тӗнчерен…» (роман-дилоги: «Таркӑнсем» тата «Тамӑк витӗр»), «Тӗлленмен тӗлӗк», «Турай» тата ытти кӗнеки – пӗтӗмпех Афган вӑрҫи темипе ҫырнӑскерсем. Хыпар ҫӑлкуҫӗ:
|
|
Культура
![]() chuvbook.ru сӑнӳкерчӗкӗ Чӑваш кӗнеке издательстви «Чӑваш кӗнеки. Пултаруллӑ ҫамрӑксем» конкурса кӑҫалхипе 15-мӗш хутчен йӗркелет. Кӑҫал ӗҫсене авӑн уйӑхӗн 28-мӗшӗнче йышӑнма пуҫланӑ, вӗсене чӳк уйӑхӗн 3-мӗшӗччен кӗтеҫҫӗ. Конкурс ҫак номинацисемпе иртет: «Юратнӑ кӗнеке ҫинчен ҫырнӑ чи лайӑх хаклав». Ку номинацие аслисен те хутшӑнма юрать. Ҫак ӗҫре Чӑваш кӗнеке издательствинче тухнӑ кӑларӑма вуланӑ хыҫҫӑн ҫуралнӑ шухӑш-кӑмӑла уҫса памалла. Ку номинацире кирек хӑш ӳсӗмри вулакансем те хутшӑнма пултараҫҫӗ. Анчах Чӑваш кӗнеке издательствинче 2019–2026 ҫулсенче тухнӑ кӗнекесемпе ҫеҫ усӑ курмалла. Хаклавсене fed_ol@mail.ru электрон почтӑпа ярса пама юрать. Ҫырӑва ӑсатнӑ чухне «Чӑваш кӗнеки. Пултаруллӑ ҫамрӑксем» конкурса» тесе палӑртмалла. Унсӑр пуҫне ҫак номинацисем пур: «Юратнӑ хайлаври чи интереслӗ самант» темӑпа хатӗрленӗ ӳкерчӗк»; «Чӑваш халӑх юмахӗ тӑрӑх хатӗрленӗ чи лайӑх ӳкерчӗк». Ку номинацисенче конкурса хутшӑнакансен кӗнекери пӗр-пӗр саманта ӳкерсе кӑтартмалла. «Ача хатӗрленӗ чи лайӑх кӗнеке» номинацире ачан хӑй шухӑшласа кӑларнӑ хайлава кӗнеке пек хатӗрлесе памалла. Хыпар ҫӑлкуҫӗ:
|
