|
Пӑтӑрмахсем
![]() Шупашкар хулинче пурӑнакан пӗр арҫын пӗлӗшне хӗнесе вӗлернӗ. Вилене тупнӑ хыҫҫӑн тӗпчевҫӗсем ҫын пурнӑҫне кам татнине тӗпчеме пуҫланӑ. Часах вӗсем кун пек усал ӗҫ тума пултарнӑ ҫын йӗрӗ ҫине те тухнӑ. Тӗпчевҫӗсем палӑртнӑ тӑрӑх, кӑҫалхи ҫӗртме уйӑхӗн 20-мӗшӗнче 56 ҫулти арҫын ӳсӗр пулнӑ. Шупашкарти хваттерте вӑл пӗлӗшӗпе хирӗҫсе кайнӑ та чышкине ирӗке янӑ. Пӗрре сулса янипех ҫырлахман, хӗнесе пӗтернӗ. Суранланса пӗтнӗ арҫын инкек вырӑнӗнчех кӑштахран вилсе кайнӑ. Ҫынна хӗнесе вӗлернӗ арҫынна пакунлисем кӑштахран тытса чарнӑ, ун тӗлӗшпе пуҫиле ӗс пуҫарнӑ. Суд ӑна вӑхӑтлӑха хупса хума йышӑннӑ. Ҫав вӑхӑтрах тӗпчевҫӗсем ӗҫе малалла тӗпчеҫҫӗ, тӗрлӗ экспертиза ирттерӗҫ. Унтан ӗҫе суда ярса парӗҫ. Хыпар ҫӑлкуҫӗ:
|
|
Пӑтӑрмахсем
![]() ИИ сӑнӳкерчӗкӗ Шупашкар районӗнчи пӗр предприятире ҫынсене шалу тӳлемен. Парӑм виҫи 800 пин тенкӗрен иртсе кайнӑ. Ҫынсене ӗҫлеттерме юратакан, анчах шалу тесен укҫа ҫук теме юратакан пӑтӑрмах унти «Энерги» тулли мар яваплӑ обществӑра пулса иртнӗ. Предприятире шалу вӑхӑтра тӳленипе тӳлеменнине вырӑнти прокуратура тӗрӗслесе палӑртнӑ. Пакунлисем пӗтӗмлентнӗ тӑрӑх, 28 ҫын умӗнче предприяти 800 пин тенкӗ ытла парӑм пухса тултарнӑ. Ӗҫ укҫине тӳлесе татассине надзор органӗ пӗрмай сӑнаса тӑнӑ. Сӑнанипех ҫырлахман-ха. Предприяти директорӗ тӗлӗшпе прокуратура административлӑ майпа ӗҫ пуҫарнӑ, яваплӑ ҫынна асӑрхаттару хучӗ ҫырса панӑ. Прокуратура хушша-хуппа кӗнин усси пулнӑ: халӗ шалу парӑмне йӑлтах тӳлесе татнӑ. Хыпар ҫӑлкуҫӗ:
|
|
Пӑтӑрмахсем
![]() chuvashia.sledcom.ru сӑнӳкерчӗкӗ Шупашкар хулинче 22 ҫулти арҫын ҫыгга вӗлернӗ. Халӗ ун тӗлӗшпе РФ Пуҫиле кодексӗн 111-мӗшщ статйин 4-мӗш пайӗпе пуҫиле ӗҫ пуҫарнӑ. Ку вӑл ҫын сывлӑхне ятарласа йывӑр сиен кӳнине, ҫавна пула асӑрханмасӑр вӗлернине пӗлтерет. Тӗпчевҫӗсем шухӑшланӑ тӑрӑх, кӑҫалхи ҫӗртме уйӑхӗнче вӑл хулари Хусанкай урамӗнче пӗлӗшӗпе хирӗҫсе кайнӑ. Хӑй мӗншӗн кӑмӑлсӑрланнине сӑмахпа ӑнлантарса парас темен курӑнать, ҫын ҫине алӑ ҫӗкленӗ. Ӑна пуҫӗнчен икӗ хутран кая мар ҫапнӑ. Йывӑр суранланнӑ арҫынна пульницӑна илсе кайнӑ-ха, анчах ӑна ҫӑлса хӑварма май килмен. Шар курни сиплев учрежденийӗнче вилсе кайнӑ. Ҫынна хытӑ хӗнесе пӗтернӗ ҫамрӑка хальлӗхе хупса хунӑ. Ун тӗлӗшпе пуҫарнӑ пуҫиле ӗҫе специалитсем малалла тӗпчеҫҫӗ. Хыпар ҫӑлкуҫӗ:
|
|
Хулара
![]() cap.ru сайтри сӑн Шупашкар хулинче хӑрушсӑрлӑх системисене ҫирӗплетес ӗҫ малалла пырать: ҫӗнӗ сирен комплексӗсем, бетон хӳтлӗхсем вырнаҫтараҫҫӗ. Кун пирки Шупашкар хулин пуҫлӑхӗ Станислав Трофимов пӗлтернӗ. Вӑл каланӑ тӑрӑх, ку эрнере Николаев тата Афанасьев урамӗсенче сирена комплексне выранҫтарнӑ. Иртнӗ эрнере хулара ултӑ бетон хӳтлӗх лартни пирки пӗлтернӗччӗ. Аса илтеретпӗр: вӗсем Хӗрлӗ тӳремре, «Андриян Николаев космонавт урамӗ», «Таможня», «Хула ҫум автовокзалӗ» общество транспорчӗн чарӑнӑвӗсенче тата кӳлмекре Анне хӳтӗлевҫӗ палӑкӗ умӗнче вырнаҫнӑ. Станислав Трофимов хыпарланӑ тӑрӑх, паянхи кун тӗлне хулара пӗтӗмпе 21 бетон хӳтлӗх лартнӑ. Ҫитес эрне вӗҫӗччен тепӗр икӗ бетон хӳтлӗх вырнаҫтарма палӑртнӑ. Хыпар ҫӑлкуҫӗ:
|
|
Пӑтӑрмахсем
![]() 21.мвд.рф сӑнӳкерчӗкӗ Чӑваш Енри арҫынна Краснодар тӑрӑхӗнчи ҫамрӑк арҫын улталанӑ. Чӑваш Енре пурӑнакан 63 ҫулти арҫын йӗрке хуралҫисенчен кӑҫалхи нарӑс уйӑхӗнче пулӑшу ыйтнӑ. Вӑл пакунлисене каласа кӑтартнӑ тӑрӑх, ултӑ пине яхӑн тенкӗлех улталаннӑ. Пенсионер тӗнче тетелӗнче ҫӗр ҫырли сутни пирки пӗлтерӳ курнӑ. Унта 300 тӗм сутассине пӗлтернӗ. Арҫын укҫа тӳленӗ, анчах калчана кӗтсе илеймен. Чӑваш Енри арҫынна улталанӑ ҫынна йӗрке хуралҫисем командировкӑна Краснодар тӑрӑхне кайсан тыса чарнӑ. Унта пахчаҫимӗҫ ӗҫӗпе аппаланса пурӑнакан 38 ҫулти арҫын унччен судпа айӑпланман иккен. Вӑл ӗнентернӗ тӑрӑх, калчана тӗрлӗ сӑлтава пула ярса пама май килмен. Халӗ ун тӗлӗшпе пуҫиле ӗҫ пуҫарнӑ. Краснодар тӑрӑхӗнчи арҫын тӑкака саплаштарма шантарнӑ. Хыпар ҫӑлкуҫӗ:
|
|
Экономика
![]() cap.ru сайтри сӑн Пирӗн республикӑра Африка ҫуйӑнне ӗрчетме тытӑннӑ. Ку ӗҫе Сӗнтӗрвӑрри округӗнчи усламҫӑ Александр Краюшкин кӳлӗннӗ. 2023 ҫулта вӑл «Фермерсен шкулӗнчен» пулӑ ӗрчетес енӗпе вӗренсе тухнӑ. Унтан бизнес-план хатӗрленӗ те «Перспектива» грант илнӗ. Пӗтӗмпе – 8 миллиона яхӑн тенкӗ. Проект вара пӗтӗмпе 11,4 миллион тенке кайса ларнӑ. Патшалӑх укҫипе Александр Краюшкин производство тата склад пӳлӗмӗсене ҫӗнетнӗ, пулӑ ӗрчетмелли тата упрамалли оборудовани, ҫавӑн пекех Африка ҫуйӑнне, пӗчӗккисене, туяннӑ. Пӗрремӗш пулла, 1,5 тонна, вӑл пӗлтӗр туса илнӗ. Паянхи кун унӑн хуҫалӑхӗнче ҫулсерен 8 тонна пулӑ туса илеҫҫӗ. 2028 ҫул тӗлне вара произодствӑна пысӑклатасшӑн – ҫулталӑкне 24 тонна таран ҫуйӑн туса илесшӗн. Хыпар ҫӑлкуҫӗ:
|
|
Персона
![]() Чӑваш Енри писательсен союзӗн сӑнӳкерчӗкӗ Ҫӗртме уйӑхӗн 23-мӗшӗнче Чӑваш Енӗн Наци вулавӑшӗнче Никифор Мранькка ҫыравҫӑ ҫуралнӑранпа 125 ҫул ҫитнине асра тытса пуҫтарӑннӑ. Унта писательсемпе журналистсем пухӑннӑ. Пуҫтарӑннисем Мранькка халӑхран тухнӑ ҫыравҫӑ тата ялан халӑхпа пӗрле пулнине палӑртса хӑварнӑ. Кӑмӑлӗпе вӑл тӳрӗ те хӑюллӑ пулнӑ. Граждан тата Тӑваш ҫершывӑн аслӑ вӑрҫисем витӗр тухнӑ. Мускаври киносценаристсен курсӗнчен вӗренсе тухсан «Союзкинохроника» чӑваш киностудийӗнче ӗҫлеме тытӑннӑ. Районсенчи парторганизацисене критикленӗшӗн ӑна репрессиленӗ, анчах кайран таса ятне тавӑрнӑ. Чӑваш халӑх писателӗ, Раҫҫейри писательсен союзӗн Чӑваш Енри уйрӑмӗн ертӳҫи Сергей Павлов Никифор Мраньккан романне ялта краҫҫын ҫутипе вуланине аса илнӗ. Хыпар ҫӑлкуҫӗ:
|
|
Персона
![]() cap.ru сайтри сӑн Республикӑра патшалӑх тата парти ӗҫченӗ Илья Прокопьев ҫуралнӑранпа 100 ҫул ҫитнине паллӑ тума хатӗрленеҫҫӗ. Тӗп мероприятисем утӑ уйӑхӗн 29-мӗшӗнче пулӗҫ. Илья Павлович Чӑваш Ене 15 ҫула яхӑн ертсе пынӑ. Вӑл Вӑрнар районӗнчи Мӑчамӑш ялӗнче 1926 ҫулхи утӑ уйӑхӗн 29-мӗшӗнче ҫуралнӑ. Тӑван ҫӗршывӑн Аслӑ вӑрҫине тата совет-яппун вӑрҫине хутшӑннӑ. 1974-1988 ҫулсенче Илья Павлович КПСС Чӑваш обкомӗн пӗрремӗш секретарӗ пулнӑ. Унӑн ячӗпе Шупашкар ГЭСӗн, трактор савучӗн, «Куҫ микрохирургийӗн» строительствисем ҫыхӑннӑ. Илья Прокопьев 2017 ҫулхи нарӑсӑн 20-мӗшӗнче куҫне ӗмӗрлӗхех хупнӑ. Утӑ уйӑхӗн 29-мӗшӗнче Шупашкарта Наци вулавӑшӗ умӗнче Илья Прокопьевӑн пурнӑҫӗпе ӗҫӗ-хӗлне халалланӑ ӑслӑлӑхпа практика конференцийӗ иртӗ. Ҫавӑнтах курав уҫӑлӗ. Богдан Хмельницкий урамӗнчи 1-мӗш масар ҫинче Илья Прокопьевӑн палӑкӗ патне чечексем хурӗҫ. Ҫавӑн пекех «Ҫӗнӗ хула» микрорайонта ун ячӗпе хисепленекен урамра мероприятисем иртӗҫ. Хыпар ҫӑлкуҫӗ:
|
|
Республикӑра
![]() «Контактри» сӑн Чӑваш Енри чи лайӑх повара палӑртнӑ. Вӑл – Алексей Шугуров. Алексей Етӗрне хулинчи «Вишенка» кафере бренд-шефра 20 ҫул ӗнтӗ вӑй хурать. Ӑна республика шайӗнчи конкурсра пӗрремӗш вырӑна тухнӑшӑн 100 пин тенкӗ панӑ. Алексей Чӑваш Республикин чысне федераци тапхӑрӗнче хӳтӗлӗ. Вӑл Вологда хулинче иртӗ. Унта пирӗн ентеш 1 миллион тенкӗшӗн кӗрешӗ. Республика конкурсӗнче иккӗмӗш вырӑна тата 60 пин тенке «Сушистик» суши-кафере ӗҫлекен повар Евгений Николаев тивӗҫнӗ. Виҫҫӗмӗш вырӑнта вара – Шупашкар хулинчи «Багратиони» ресторанта ӗҫлекен Антон Захаров. Ӑна куншӑн 40 пин тенкӗпе хавхалантарнӑ. «Чӑваш Ен яланах кулинари пултарулӑхӗпе палӑрнӑ. Республикӑра Раҫҫей шайӗнче хӳтӗлес тивӗҫе мӑнаҫланса йышӑнатӑп», — тенӗ Алексей Шугуров. Хыпар ҫӑлкуҫӗ:
|
|
Культура
![]() https://vk.com/club211725618?z=photo-211725618_457241491%2Fwall-211725618_3445 сӑнӳкерчӗкӗ Хусанта ҫӗртме уйӑхӗн 25-26-мӗшӗсенче Атӑлҫи, Урал, Ҫурҫӗр Хӗваланӑҫ тата Алтай халӑхӗсен наци литературин конференцийӗ иртет. Ӑна йӗркелекенни — Раҫҫейри писательсен союзӗ. Мероприятие чӑваш писателӗсем те хутшӑнаҫҫӗ. Конференцие ҫӗршывӑн 13 регионӗнчи делегатсем пухӑннӑ. Вӗсем Аҫтӑрхан облаҫенчен, Пушкӑртсанран, Тутарстанран, Мари Элтен, Мордва, Удмурт, Чӑваш, Карели, Коми республикисенчен, Алтайран, Пермь тӑрӑхӗнчен тата Ханты-Манси автономи округӗнчен килсе ҫитнӗ. Конференцире наци литературин хальхи вӑхӑтри тӑрӑмне, хальхи авторсене пулӑшассине, регионсем хушшинче литература енчен ҫыхӑну йӗркелессине сӳтсе явнӑ. Чӑваш Енрен конференцие Раҫҫейри писательсен союзӗн Чӑваш Енри уйрӑмӗн председателӗ Сергей Павлов, Улькка Эльмен прозаик, Кервен поэт хутшӑнаҫҫӗ. Хыпар ҫӑлкуҫӗ:
|
