|
Спорт
![]() «Советская Чувашия» архивӗнчи сӑн Паян Шупашкар хулинче «Олимпийский» стадионта йӑланӑ кӗнӗ ӑмӑрту иртнӗ – массӑллӑ информаци хатӗрӗсен ӗҫченӗсем, тӳре-шара старта тухнӑ. Ҫапла, унта «Советская Чувашия» хаҫат парнисене ҫӗнсе илессишӗн ӑмӑрту иртнӗ. Кӑҫалхипе ӑна 88-мӗш хут ирттернӗ. Ӑмӑртӑва Андриян Николаев космонавтӑн ҫуралнӑ кунӗнче, авӑн уйӑхӗн 5-мӗшӗнче, ирттересси йӑлара. Кӑҫал пӗрремӗш вырӑна Наци телерадиокомпанийӗн журналисчӗсем йышӑннӑ. Иккӗмӗш вырӑнта «Чӑваш Ен» ПТРК пулнӑ. Виҫҫӗмӗш вырӑна вара «Советская Чувашия» хаҫат ӗҫченӗсем тухнӑ. Ҫавӑн пекех спорт шкулӗсен ертӳҫисем тата вӗсен ҫумӗсем, общество организацийӗсен представителӗсем старта тухнӑ. Кунсӑр пуҫне VIP-чупу пулнӑ: тӳре-шара чупнӑ. Хыпар ҫӑлкуҫӗ:
|
|
Республикӑра
![]() «Контактра» халӑх тетелӗнчи сӑн Пӑрачкав ялӗнче авалхи усадьбӑна сутма палӑртнӑ. Вӑл – XVIII ӗмӗрте ҫӗклесе лартнӑскер. Хӑй вӑхӑтӗнче унта учитель семинарийӗ пулнӑ. Усадьба – икӗ хутлӑ кирпӗч ҫурт. Лаптӑкӗ пысӑк – пӗр пин ытла тӑваткал метрпа танлашать. Ҫак ҫурта туянаканӑн унта хӑна ҫурчӗ, офис е культура центрӗ уҫма юрать. Историе илес тӗк, ҫурта 1780 ҫулта Петр Салтыков граф хӑпартса лартнӑ. Кунта 1833 ҫулта вырӑс классикӗ Александр Пушкин чарӑннӑ текен халап та ҫӳрет. 1872 ҫулта Илья Ульянов тӑрӑшнипе ҫак ҫуртра Атӑлҫи тӑрӑхӗнчи пӗрремӗш учитель семинарийӗ уҫӑлнӑ. Вӑл самай нумай вӑхӑт ӗҫленӗ – семинари 1951 ҫулта кӑна хупӑннӑ. Кивӗ ҫурт истори сӑн-сӑпатне упраса хӑварса ҫав вӑхӑтрах ҫӗнӗ пурнӑҫ парнелеме пултаракан инвестора питӗ кӗтет. Хыпар ҫӑлкуҫӗ:
|
|
Персона
![]() «Хыпар - Вести Чувашия» каналтан илнӗ сӑнӳкерчӗк Чӗмпӗрте Валентина Тарават ҫыравҫӑн пултарулӑх каҫӗ иртнӗ. Кун пирки МАХра «Хырар - Вести Чувашии» каналта пӗлтернӗ. Мероприятие Валентина Николаевнӑн 80 ҫулхи юбилейне халалланӑ иккен. Валентина Тарават (Игнатьева) – поэт, прозаик, куҫаруҫӑ, Раҫҫей писательсен союзӗн членӗ. Асӑннӑ ҫӑлкуҫра хыпарланӑ тӑрӑх, поэта тата прозаика юбилейпа саламлама Чӗмпӗр облаҫӗн ӳнерпе культура политикин министрӗ Евгения Сидорова пырса ҫитнӗ. «Библиотека ӗҫченӗсем Валентина Николаевна вулав культурине аталантарас ӗҫе пысӑк тӳпе хывнине палӑртнӑ. Уява ҫавӑн пекех ҫыравҫӑн тусӗсем, литература ҫыннисем, вӗренекенӗсем, пултарулӑхне кӑмӑллакан ытти ҫын та хутшӑннӑ», — тесе пӗлтернӗ «Хыпар - Вести Чувашия» каналта. |
|
Пӑтӑрмахсем
![]() ШӖМ тунӑ сӑн Хӗрлӗ Чутай округӗнче авари пулнӑ: икӗ пӗчӗк ача шар курнӑ. Руль умӗнче вара ӳсӗр хӗрарӑм ларнӑ. ЧР ШӖМӗ пӗлтернӗ тӑрӑх, авари паян, авӑн уйӑхӗн 4-мӗшӗнче, 14 сехет тӗлнелле Хӗрлӗ Чутай ҫывӑхӗнче «Сӑр» ҫул ҫинче пулнӑ. «Форд Фьюжн» машина ҫул ҫинчен тухса кайса кювета чӑмнӑ та ҫаврӑнса ӳкнӗ. Руль умӗнче 28 ҫулти ӳсӗр хӗрарӑм ларнӑ. Ҫитменнине, унӑн водитель прави те ҫук. Салонра унӑн икӗ ывӑлӗ – 4-ри тата 5 ҫулти ачасем – пулнӑ. Иккӗшне те пульницӑна илсе кайнӑ. Тухтӑрсем кӗҫӗннин сывлӑхӗ йывӑр пулнине палӑртнӑ. Хӗрарӑмӑн – виҫӗ ача. Вӑл тунман: руль умне лариччен эрех ӗҫнӗ. Медосвидетельствовани юнри алкоголь 0,325 мг/л-пе танлашнине палӑртнӑ. Халӗ полици ӗҫченӗсем ӗҫ-пуҫа уҫӑмлатаҫҫӗ. Тӗрӗслев малалла пырать. Хыпар ҫӑлкуҫӗ:
|
|
Раҫҫейре
![]() РФ Сывлӑх сыхлавӗн министерстви ҫулсерен ирттерекен Пӗтӗм Раҫҫейри конкурса пӗтӗмлетнӗ. Палӑртма кӑмӑллӑ: Чӑваш Енри 7 тухтӑр пысӑк наградӑна тивӗҫнӗ. «Чи лайӑх стоматолог» номинацире Ҫӗнӗ Шупашкар хулин стоматологи поликлиникинчи Лилия Гафурова мала тухнӑ. Раҫҫейри чи лайӑх офтальмолог Республикӑри клиника офтальмологи пульницинчи Татьяна Николаева пулса тӑнӑ. Федерацин травматологи, ортопеди тата эндопротезировани центрӗнче ӗҫлекен Надежда Серафимова чи лайӑх лаборант ятне тивӗҫнӗ. Травматолог-ортопедсен йышӗнче Республикӑри ача-пӑча клиника пульницинчи тухтӑр Игорь Ластухин иккӗмӗш вырӑн йышӑннӑ. Медицинӑра ҫӗнӗ направлени шухӑшласа кӑларнӑшӑн Андрей Дьячкова, Вера Ивановӑна тата Татьяна Винокура ятарлӑ премипе палӑртнӑ. Вӗсем инсульт пулнӑ пациентсене пулӑшмалли виҫӗ уровеньлӗ система хатӗрленӗ. Раҫҫей конкурсӗнче мала тухнӑ тухтӑрсене ЧР Элтеперӗ Олег Николаев саламланӑ, профессие парӑнса ӗҫленӗшӗн тав тунӑ. Хыпар ҫӑлкуҫӗ:
|
|
Статистика
![]() Росстат ҫӗртме уйӑхӗнче регионсенче вӑтам шалу мӗн чухлӗ пулнине шутланӑ. Пирӗн республикӑра ҫав уйӑхри вӑтам ӗҫ укҫи 80 пин те 177 тенкӗпе танлашнӑ. Ҫулталӑк каялла ку кӑтарту 72 пин те 808 тенкӗ пулнӑ. Эппин, республикӑра пурӑнакансем ытларах ӗҫлесе илме тытӑннӑ. Вӑтам ӗҫ укҫин кӑтартӑвӗпе Чӑваш Ен тӳрех тӑватӑ регионтан иртсе кайнӑ: Мӑкшӑ Республикинчен, Киров, Пенза тата Сарӑту облаҫӗсенчен. Кӑҫал ҫӗртме уйӑхӗнче чи пысӑк шалу илекенсем Тутарстанра пулнӑ. Унта вӑтам ӗҫ укҫи 104,5 пин тенкӗпе танлашнӑ. Чи пӗчӗк вӑтам ӗҫ укҫи – Мӑкшӑ Республикинче: 76,3 пин тенкӗ. Сӑмах май, Чӑваш Енре вӑтам ӗҫ укҫи 4 уйӑх ӗнтӗ, пуш уйӑхӗнченпе, 70 пин тенкӗрен анмасть. Ҫулталӑк пуҫланнӑранпа республикӑра уйӑхри вӑтам ӗҫ укҫи 71,3 пин тенкӗпе танлашнӑ. Хыпар ҫӑлкуҫӗ:
|
|
Республикӑра
![]() ЧР Пуҫлӑхӗ Олег Николаев республикӑра пурӑнакансене 2027 ҫул тематикине пӗрле суйлама сӗнет. Старт пуҫланнӑ – сӗнӳсем пухаҫҫӗ. «Сире пуласлӑх соавторӗсем пулма сӗнетӗп. Эсир 2027 ҫулта Чӑваш Еншӗн мӗнле тема пӗлтерӗшлӗ тесе шухӑшлатӑр? Паянхи кун пирӗн ҫемьесемшӗн, ачасемшӗн, хуласемпе ялсен аталанӑвӗшӗн мӗн уйрӑмах хаклӑ?» - тесе ҫырнӑ Элтепер халӑх тетелӗнчи страницинче. Чи интереслӗ сӗнӳсене обществӑпа сӳтсе явӗҫ. Пост айне ҫынсем сӗнӳсем ҫырма пуҫланӑ ӗнтӗ: Ҫемье йӑлисемпе наставничество ҫулталӑкӗ, СВОна хутшӑнакан салтаксен амӑшӗсемпе арӑмӗсен ҫулталӑкӗ, Ӗҫ ҫыннин ҫулталӑкӗ, Хӑтлӑ картиш ҫулталӑкӗ…. Аса илтерер: кӑҫал пирӗн республикӑра – Халӑхсен туслӑхӗн ҫулталӑкӗ. Хыпар ҫӑлкуҫӗ:
|
|
Ҫутҫанталӑк
![]() uk.pinterest.com сайтри сӑн Кӗҫех сивӗтӗ, кӗрхи ҫанталӑк хуҫаланма тытӑнӗ, анчах нумайлӑха мар ку. Ҫапла пӗлтерет «Ҫанталӑк 21» сайт. Паян хӑш-пӗр тӑрӑхра аслатиллӗ ҫумӑр ҫуса иртет, кӗҫӗр вара тӗтре карса илӗ. Шӑматкун уяр ҫанталӑк тӑрӗ, 20-25 градус таранах ӑшӑ пулӗ. Анчах кӑнтӑрла хыҫҫӑн пӗлӗтленӗ те ҫил вӑйланӗ, каҫхине вара ҫумӑр ҫӑвӗ. Вырсарникун кӑнтӑрла хыҫҫӑн уяртӗ, термометр 17-22 градус ӑшӑ кӑтартӗ. Тунтикун та уяр пулӗ, анчах ҫанталӑк уҫӑлтарӗ, термометр 20 градус ӑшӑран сахалрах кӑтартӗ. Ытларикун тата юнкун вырӑнӑн-вырӑнӑн ҫумӑр ҫӑвӗ, кӑнтӑрла 14-16 градус ӑшӑ пулӗ, ҫӗрле термометр 8-10 градус кӑтартӗ. Ҫил вӑйланӗ, ҫурҫӗр енчен вӗрӗ. Паллах, ҫакна пула сивӗрех пек туйӑнӗ. Ҫитес эрнере канмалли кунсенче вара каллех 20-25 градус таран ӑшӑтӗ. Малтанлӑха пӗлтернӗ тӑрӑх, кун пек ӑшӑ ҫанталӑк сахалтан та иккӗмӗш декада вӗҫӗччен пулӗ. Хыпар ҫӑлкуҫӗ:
|
|
Культура
![]() culture.cap.ru сӑнӳкерчӗкӗ Чӑваш Енӗн наци вулавӑшӗнче «Три поэта / Виҫӗ поэт» кӗнекене хаклама пуҫтарӑнӗҫ. Ҫӗнӗ кӑларӑм Чӑваш кӗнеке издаельствинче кун ҫути курни пирки эпир пӗлтернӗччӗ-ха. Аса илтерер: «Три поэта. Виҫӗ поэт. А.С. Пушкин, М.Ю. Лермонтов, С.А. Есенин» ят панӑ кӑларӑма кун ҫути кӑтартассишӗн Василий Кервен ҫине тӑнӑ. Василий Кошкин-Кервен — Раҫҫейри писательсен союзӗн членӗ, Чӑваш Республикин культурӑн тава тивӗҫлӗ ӗҫченӗ, М.Д. Трубина ячӗллӗ литература премийӗн лауреачӗ. Ҫӗнӗ кӗнекене Сергей Орлов художник ӳкерчӗкӗсемпе илемлетнӗ. Тиражӗ пысӑк мар, пӗтӗмпе те 520 экземпляр. Кӑларӑма аслӑ классенче вӗренекен шкул ачисем валли тесе хатӗрленӗ. Унта Александр Пушкин, Михаил Лермонтов тата Сергей Есенин сӑввисемпе паллашма пулать. Сӑвӑсене вырӑсла тата чӑвашла куҫарса пичетленӗ. Хыпар ҫӑлкуҫӗ:
|
|
Сывлӑх
![]() cap.ru сайтри сӑн Санитари вертолечӗ каллех ҫула тухнӑ. Хальхинче вӑл ҫул-йӗр ҫинчи аварире шар курнӑ 23 ҫулти пациента Улатӑр хулинчен Шупашкара илсе ҫитернӗ. Арҫын аварире пуҫне амантнӑ, унӑн пуҫ мими чӗтреннӗ, ури хуҫӑлнӑ, пилӗкӗ тата ҫурӑм шӑмми суранланнӑ. Сиплевсӗр пуҫне ӑна тӗплӗнрех тӗрӗслемелле те пулнӑ. Ҫавӑнпа сывлӑхӗ кӑшт йӗркеленсен ҫамрӑк арҫынна Республикӑри клиника пульницине илсе ҫитерме санавиаци чӗнсе илме заявка панӑ. Паллах, тӳпере вӗҫекен вертолет, машинӑпа танлаштарсан, пациента Шупашкар хулине хӑвӑртрах илсе ҫитернӗ. Ҫулпа силленсе пырсан унӑн сывлӑха япӑхланма та пултарнӑ. Республикӑри клиника пульницинче ӑна тухтӑрсем пулӑшнӑ. Хыпар ҫӑлкуҫӗ:
|
