|
Пӑтӑрмахсем
![]() Первый чувашский каналтан илнӗ сӑнӳкерчӗк Шупашкарта пӗр таджика тытса чарнӑ. Ҫав арҫын пирӗн ҫӗршыва килме килнӗ те лӑпкӑн пурӑнма шутламан. Чӑваш Енре вӑл таджиксем вырӑссенчен чаплӑрах тесе калама, радикаллӑ тӗрлӗ шухӑш сарма тытӑннӑ. Сӑмах май каласан, ҫав арҫын Раҫҫейӗн гражданствине те илсе ӗлкӗрнӗ. Хӑй килсе тӗплӗннӗ ҫӗршыва тата унти халӑха юратман ҫынна Федерацин хӑрушсӑрлӑх службин ӗҫченӗсем тупса палӑртса тытса чарнӑ. Халӗ ҫав этемӗн Раҫҫей паспортне туртса илнӗ. Паспортсӑр юлнипе пӗрлех ӑна Раҫҫее тепӗр 35 ҫулсӑр килмелле мар тунӑ. Юлашки вӑхӑтра пирӗн ҫӗршывра мигрантсемпе ҫыхӑннӑ саккунсене ҫирӗплеткелерӗҫ. Ют ҫӗршывран ҫемйисемпе килекенсем хыснана та йывӑрлӑх кӳреҫҫӗ: вӗсене сиплемелле, шкулта вӗрентмелле, тӗрлӗ пособи тӳлемелле. Хыпар ҫӑлкуҫӗ:
|
|
Пӑтӑрмахсем
![]() Первый чувашский каналтан илнӗ сӑнӳкерчӗк Чӑваш Енре пӗр яш пикене пӑвса вӗлерни пирки Чӑваш халӑх сайчӗ унччен пӗлтернӗччӗ. Аса илтерер: пӑтӑрмах ҫак уйӑхра пулса иртнӗ. Авӑн уйӑхӗн 1-мӗшӗнче Шупашкарти Трактор тӑвакансен проспектӗнчи пӗр ҫуртра 15 ҫулти хӗр виллине тупнӑ. Следстви версийӗ тӑрӑх, ӑна хӑйӗнпе тантӑш ҫамрӑк пӑвса вӗлернӗ. Вӗсем вӑрҫӑнса кайнӑ. Каччӑ хӗре зарядник пралукӗпе пӑвнӑ. Пӑтӑрмах хыҫҫӑн РФ Следстви комитечӗн Чӑваш Енри тӗпчевҫисем пуҫиле ӗҫ пуҫарнӑ. Ҫак ӗҫе тума пултарнӑ ҫамрӑка йӗрке хуралҫисем ҫийӗнчех тытса чарнӑ. Ӑна Сӗнтӗрвӑрри хулинче шыраса тупнӑ. Вӑл айӑпне йышӑннӑ. МИХри «Первый чувашский» каналта МИХсем хыпарлани тӑрӑх пӗлтернине ӗненсен, яш Сӗнтӗрвӑрри тӑрӑхӗн пуҫлӑхӗн ҫумӗн ывӑлӗ-мӗн. Унӑн ашшӗ ӗҫрен кайнӑ тесе пӗлтернӗ. Хыпар ҫӑлкуҫӗ:
|
|
Республикӑра
![]() Прокуратура тунӑ сӑн Эрех ӗҫме укҫа паманшӑн хӗрарӑм арҫыннӑн ҫуртне ҫунтараса ярасшӑн пулнӑ. Куншӑн унӑн судра явап тытма тивнӗ. Ку пӑтӑрмах кӑҫалхи ҫу уйӑхӗнче Канаш округӗнчи Энтрияль ялӗнче пулса иртнӗ. 39 ҫулти хӗрарӑм пӗлӗшӗнчен эрех илме укҫа ыйтнӑ. Анчах лешӗ паман, хирӗҫленӗ. Хӗрарӑм ун чухне ӳсӗр пулни паллӑ. Хайхискер кӳреннӗ, ӑна тавӑрма шухшланӑ ахӑртнех – унӑн ҫуртне ҫунтарма тӑнӑ. Хӗрарӑм канистрӑпа бензин илсе килнӗ те алӑк умне сапса чӗртсе янӑ. Телее, ҫурт ҫунса кайма ӗлкӗреймен. Кил хуҫи ҫулӑма вӑхӑтра сӳнтернӗ. Ҫапах та судра хӗрарӑм айӑпне йышӑнман. Апла пулин те унӑн явапне тытмах тивнӗ. Халӗ унӑн патшалӑха ҫулталӑк ҫурӑ ӗҫлесе татмалла. Приговорпа килӗшӳллӗн, хӗрарӑма юсанмалли центра ӑсатнӑ. Хыпар ҫӑлкуҫӗ:
|
|
Кӑсӑклӑ
Культура
(Олег Прокопьев сӑввисен алҫырӑвӗ)
Алҫыру «Несӗлсен тӑмхисем» ятлӑ. Тӑмха мӗнне пӗлетӗп-ха (япаласене пайӑрлатса ҫапнӑ паллӑ). Хирти анасен, михӗ-шӑналӑксен, патшалӑха илнӗ лашасемпе ӗнесем ҫине ҫапатчӗҫ. Ваттисен хӑйсен чӗлхи-ҫырӑвӗччӗ ун чухне. Хитре каланӑ алҫырура – япӑх илтрӗм ҫав. Нимле тӑмха та курмарӑн – ни тӳррӗн сӑнланине, ни шахвӑртса сӑвӑрнине. «Тухату ярӑмра» е ятарласа пайра чунри авалхи тӑмхасене тупса пулинех... Вӑхӑтпа ҫирӗппӗн палӑртнӑ вӗсене – юпа уйӑхӗн 30-мӗшӗ, 2025 – ҫурла уйӑхӗн 31-мӗшӗ, 2026 хушшинче ҫырнӑ. Ҫыраканӗшӗн вӑхӑчӗ пӗлтерӗшлӗ пулӗ те, поэзишӗн ҫакӑ питех апла мар. Ҫапах та, пӗр хавхапа пӗр тапхӑрта вӗри те вӑхӑтлӑ шӑратнӑ сӑвӑсем ӗмӗрсене юлни чылай. Фетпа футуристсем, Блокпа пӗрле Андрей Петтокин «Кӑвак инҫет» ярӑмӗ аса килет. Халь кӑна паллӑ ҫынсем – патшалӑх ертӳҫи пулнӑ Анатолий Лукиянов, Российӑ следстви комитечӗн председателӗ Александр Бастрыкин, хамӑрӑн паллӑ депутат Юрий Моляков ҫырнӑ сӑвӑсене савӑнса вуланӑччӗ. Шухӑшлӑ. Илемлӗ. Таса сӑмах, чунри вут кирек кама та тыткӑна илме, кӑмӑлне уҫма пултарать ҫав. |
|
Раҫҫейре
![]() «Контактри» сӑн Хальхи вӑхӑтра Екатеринбург хулинче Пӗтӗм тӗнчери ҫамрӑксен форумӗ иртет. Фестивале 191 ҫӗршыври вунӑ пин ытла ҫамрӑк хутшӑнать. Ҫав йышра Чӑваш Ен делегацийӗ те пур. Пирӗн регионтан унта 52 ҫын кайнӑ. «Пӗрремӗш кунранах кунти сывлӑш тыткӑнларӗ. Пурте ырӑ кӑмӑллӑ, телейлӗ, йӑл кулаҫҫӗ. Ҫӗнни нумай пӗлтӗм, тӗрлӗ ҫӗршывра туссем тупрӑм», — палӑртнӑ Чӑваш Енрен кайнӑ Диана Хусаинова. Форума уҫнӑ кун ҫамрӑксем Екатеринбург урамӗсем тӑрӑх чӑваш ялавне йӑтса утнӑ. Вӗсем халӗ форумра вӗренӳ тата ӗҫ мероприятийӗсене хутшӑнаҫҫӗ, Раҫҫейри проектсемпе, пуҫарусемпе, тӗрлӗ ҫӗршыв культурипе паллашаҫҫӗ, ытти ҫамрӑкпа опытсемпе пайланаҫҫӗ. Делегатсем хӑйсем те ӑсталӑх лаҫҫи ирттереҫҫӗ. Палӑртса хӑварар: форум Раҫҫей Президенчӗн Владимир Путинӑн хушӑвӗпе «Ҫамрӑксем тата ачасем» наци проекчӗпе килӗшӳллӗн иртет. Хыпар ҫӑлкуҫӗ:
|
|
Республикӑра
![]() «Лиза Алерт» шыравпа ҫӑлав отрячӗн архивӗнчи сӑн Вӑрнар округӗнче 64 ҫулти хӗрарӑм кӑмпана кайнӑ та киле таврӑнман. Ӑна халӗ «Лиза Алерт» шыравпа ҫӑлав отрячӗн хастарӗсем шырасҫӗ. Елизавета Григорьевна Волкова Вӑрнар округӗнчи Услапа ялӗнче пурӑнать. Вӑл авӑн уйӑхӗн 14-мӗшӗнче вӑрмана кӑмпа пуҫтарма кайнӑ. Анчах килте ӑна кӗтсе илеймен. Елизавета Григорьевна ҫав кун камуфляжлӑ симӗс пиншак, хура шӑлавар, хура калуш тӑхӑннӑ, хӑйӗнпе пӗрле ҫутӑ симӗс витре илнӗ. Ҫакӑ паллӑ: ӑна медицина пулашӑвӗ кирлӗ. Хӗрарӑм 167 сантиметр ҫӳллӗш, вӑтам пӳ-силлӗ, хура ҫӳҫлӗ, хӑмӑр куҫлӑ. Хӗрарӑма курнӑ тӑк отряд хастарӗсем ҫак номерсемпе шӑнкӑравлама ыйтаҫҫӗ: 8 800 700-54-52 (Раҫҫейре тӳлевсӗр) е 89876687081 (шырав инфоргӗ Искрич (Виктория). Сӑмах май, нумаях пулмасть Шупашкар округӗнчи Кивҫурткассинче 92 ҫулти кинемее тупнӑ. Анчах, шел те унӑн виллине кӑна. Хыпар ҫӑлкуҫӗ:
|
|
Персона
![]() «Контактри» сӑн Анна Тарзанова Ленинград облаҫӗнче ҫуралнӑ. Анчах вӑрҫӑ вӑхӑтӗнче, 1942 ҫулта, вӑл эвакуаципе Чӑваш Ене куҫса килнӗ. Унтанпа вӑл кунтах, ҫавӑнтанпа унӑн пурнӑҫӗ Канаш хулипе тачӑ ҫыхӑннӑ. 1943 ҫулта Анна Михайловна районти финанс уйрӑмӗнче ӗҫлеме тытӑннӑ. Кун хыҫҫӑн вакунсем юсакан заводра вӑй хунӑ, кайран — аптекӑра. Тивӗҫлӗ канӑва тухсан та канман вӑл: 75 ҫулччен пӗр организацире тӗп бухгалтерта тӑрӑшнӑ. Анна Михайловна мӑшӑрӗпе 30 ҫул ытла пӗрле пурӑннӑ. Вӗсем виҫӗ ачана пурнӑҫ парнелесе ура ҫине тӑратнӑ, тивӗҫлӗ воспитани панӑ. Хыпар ҫӑлкуҫӗ:
|
|
Республикӑра
![]() Тытса чарнӑ курьерсенчен пӗри. Вӑрнар поселокӗнче пурӑнакан салтакӑн тӑлӑх арӑмӗ ултавҫӑсене 10 миллион тенкӗ парса янӑ. 29 ҫулти хӗрарӑмӑн упӑшки ятарлӑ ҫар операцийӗнче вилнӗ. Ултавҫӑсем ӑна куншӑн патшалӑх хушма тӳлевсем парать тесе суйнӑ та харпӑр даннӑйсене ыйтнӑ. Анчах кайран вӗсене ют ҫынсем пӗлнӗ тесе хӑратма тытӑннӑ. Ҫапла хӗрарӑм вӗсем хӑратса пӗтернипе «Тӗп банк ӗҫченӗсене» 10 миллион ытла тенкӗ парса янӑ. Улталаннине вӑл кайран хӑйех ӑнланнӑ та полицие кайнӑ. Юрать-ха, пакунлисенчен вӑхӑтра пулӑшу ыйтнӑ. Хусантан Вӑрнара таксипе юлнӑ тепӗр 1,5 миллион тенке илме килнӗ икӗ курьера кун хыҫҫӑн тытса чарнӑ. Хыпар ҫӑлкуҫӗ:
|
|
Культура
![]() cap.ru сайтри сӑн Ҫӗрпӳ округӗнчи Пӗчӗк Кӑнаш ялӗнче ҫӗнӗ клуб уҫӑлнӑ. Ӑна 60 ҫын вырнаҫмалӑх хута янӑ. Клуба авӑн уйӑхӗн 14-мӗшӗнче савӑнӑҫлӑ лару-тӑрура уҫнӑ. Унта Ҫӗрпӳ округӗн пуҫлӑхӗ Владимир Глухов, Чӑваш наци музейӗн ертӳҫи Ирина Меньшикова тата ытти сумлӑ ҫынсем хутшӑннӑ. Клуба «Ниме – Халӑх хысни» программӑпа килӗшӳллӗн хута янӑ. «Тӑван кӗтес культури» проектпа килӗшӳллӗн пурлӑхпа техника базине ҫӗнетме 1 миллион тенкӗ уйӑрнӑ. Ҫак ял тата акӑ мӗнпе паллӑ: кунта 1971 ҫулта ЧР культура министрӗ Светлана Каликова ҫуралнӑ. Анчах вӑл клуб официаллӑ майпа уҫӑлнӑ чухне пулман. Палӑртса хӑварар: Пӗчӗк Кӑнаш ялӗ пысӑках мар. 2020 ҫул тӗлне унта 64 ҫын пурӑнни паллӑ. Хыпар ҫӑлкуҫӗ:
|
|
Культура
![]() Елена Николаева страницинчен илнӗ сӑнӳкерчӗк Чӑвашсем Пӗтӗм тӗнчери театр олимпиадине хутшӑнасшӑн. Кун пирки Чӑваш патшалӑх академи драма театрӗн директорӗ Елена Николаева халӑх тетелӗнчи хӑйӗн страницинче пӗлтернӗ. Паян вӑл Санкт-Петербургра иртнӗ Раҫсейри наци театрӗсен ассоциацийӗн канашӗн ларӑвне хутшӑннӑ. Унта театр пӗрлӗхӗн малашлӑхне сӳтсе явнӑ. Тӗлпулура 2027-2028 ҫулсенчи плансем пирки калаҫнӑ. Тӗп пулӑмсенчен пӗри вӑл – Наци театрӗсен III конгресне Шупашкарта ирттересси. Ӑна СССР халӑх артистки Вера Кузьмина ячӗллӗ наци театрӗсен III фестивалӗ вӑхӑтӗнче йӗркелесшӗн. Питӗрти ларура Пӗтӗм тӗнчери театр олимпиадине хутшӑнассине те сӳтсе явнӑ. 2028 ҫулта вӑл Грецире «Возвращение к истокам» (чӑв. Иртни патне таврӑнса) ятпа ирттересшӗн. Хыпар ҫӑлкуҫӗ:
|
