|
Персона
![]() Юрӑпа таша ансамблӗн сӑнӳкерчӗкӗ Нумаях пулмасть Алена Николаева сцена ӑстин пултарулӑх каҫӗ иртнӗ. Алена Николаева Чӑваш патшалӑх юрӑпа ташӑ ансамблӗнче балет артистки пулса ӗҫлет. Сцена ӑстин пултарулӑх каҫне (вӑл авӑн уйӑхӗн 25-мӗшӗнче иртнӗ) ташӑ ӳнерне юратакансем, педагогсем, Чӑваш Енри театр ӗҫченӗсен союзӗн тата ансамбль ертӳҫисем пуҫтарӑннӑ. Вӗсем кӑна та мар, Культура ӗҫченӗсен Раҫҫейри пултарулӑх пӗрлешӗвӗн пайташӗ Маргарита Железнова видеосалам та хатӗрленӗ. Ялта ҫуралса ӳснӗ хӗр ачаранах сцена ҫине тухма ӗметленнӗ. Юрӑпа ташӑ ансамбльне лексен вӑл коллективӑн ертсе пыракан сцена ӑсти пулассишӗн нумай тӑрӑшнӑ. «Алена – пирӗн балет ушкӑнӗн чунӗ. Унӑн ӗҫченлӗхӗ, репетици вӑхӑтӗнче чунне парса тӑрӑшни ҫамрӑк артистсемшӗн ырӑ тӗҫлех пулса тӑраҫҫӗ», – мухтанӑ артиста ансамбль директорӗ Леонид Антонов тата илемлӗх ертӳҫи Алексей Тимошенко. Хыпар ҫӑлкуҫӗ:
|
|
Персона
![]() Чӑваш патшалах юрӑпа ташӑ ансамблӗн сӑнӳкерчӗкӗ Ӗнер, юпа уйӑхӗн 1-мӗшӗнче, Александр Ангаров (01.10.1946-22.06.2005) сцена ӑсти ҫуралнӑранпа 80 ҫул ҫитнӗ. Вӑл — паллӑ балетмейстер, РСФСР тава тивӗҫлӗ ӳнер ӗҫченӗ, К.В. Иванов ячӗллӗ чӑваш патшалӑх премийӗн лауреачӗ. Александр Валентинович Чӑваш патшалӑх юрӑпа ташӑ ансамблӗнче 30 ҫул тӑрӑшнӑ. 1976-2005 ҫулсенче Александр Ангаров 100 ытла вокалпа хореографи сюити тата ташӑ лартнӑ. Чӑвашла пӗлмесен те вӑл чӑваш халӑх культурине чунтан юратнӑ. Хӑй юратнӑ ҫеҫ мар, чӑваш ташшинче пурнӑҫа, культурӑна, халӑхӑн анлӑ тавракурӑмне уҫса пама пултарнӑ. Хӑй вӑл Украинӑри Ужгород хулинче ҫуралнӑ. Мускаври патшалӑх культура институтӗнчи балетмейстерпа педагогика уйрӑмӗнче вӗреннӗ. 1976 ҫулта Чӑваш патшалӑх юрӑпа ташӑ ансамблӗнче тӗп балетмейстер пулса ӗҫлеме тытӑннӑ. Хыпар ҫӑлкуҫӗ:
|
|
Персона
![]() Чӑваш академи драма театрӗн сӑнӳкерчӗкӗ Ӗнер, юпа уйӑхӗн 1-мӗшӗнче, Чӑваш АССР халӑх артисчӗ Валериан Лебедев ҫуралнӑранпа 95 ҫул ҫитнӗ. Валериан Степанович Шупашкар районӗнчи Салапайкасси ялӗнче ҫуралнӑ. Вӑл Киеври консерваторинче тата Раҫҫейӗн театр ӳнерӗн институтӗнче В.А. Орлов ертсе пыракан чӑваш студийӗнче вӗреннӗ. 1954 ҫулта Чӑваш академи драма театрӗнче ӗҫлеме пуҫланӑ, 1969-1974 ҫулсенче Чӑваш музыка театрӗнче тимленӗ. Тӑван труппӑна таврӑнсан вӑл актёр ӗҫӗпе пӗрлех музыка пайӗн заведующийӗ тата концертмейстер пулса тӑрӑшнӑ. Вӑл калӑпланӑ сӑнарсем калама ҫук вӑйлӑ сӑнарсем пулса тухнӑ. Сӑмахран, Тибальт («Ромео и Джульетта»), Михетер («Нарспи»), Вожеватов («Бесприданница»), Костылев («На дне»), Тоцкий («Идиот»), Попандопуло («Свадьба в Малиновке»). Артист 2011 ҫулхи нарӑс уйӑхӗн 7-мӗшӗнче вилнӗ. Хыпар ҫӑлкуҫӗ:
|
|
Культура
![]() Чӑваш кадеми драма театрӗн сӑнӳкерчӗкӗ Ӗнер, юпа уйӑхӗн 1-мӗшӗнче, Пӗтӗм тӗнчери ватӑ ҫынсен кунӗнче, К.В. Иванов ячӗллӗ Чӑваш патшалӑх академи драма театрӗнче сцена ветеранӗсемпе театрта унччен ӗҫленӗ ҫынсене саламланӑ. Культура учрежденийӗнче пӗлтернӗ тӑрӑх, кун пек саламласси театрта ырӑ йӑлана кӗнӗ. Хисеплӗ ватӑсене «Ах, кама-ши савмалла?» водевиль кӑтартса савӑнтарнӑ. Спектакль хыҫҫӑн сумлӑ хӑнасене чей ӗҫме пӗр сӗтел хушшине пухнӑ. Ватӑсем пӗрле ӗҫленӗ тапхӑрти ырӑ самантсене аса илсе нумай калаҫнӑ. Антонина Казеева, Никита Ильин, Алексей Александров ҫамрӑк артистсем ветерансен кӑмӑлне чӗрене пыракан чӑваш юррисемпе ҫӗкленӗ. Ҫак кун театра килеймен ветерансене артистсем киле кайса саламланӑ, ырлӑх-сывлӑх, вӑрӑм ӗмӗр суннӑ. Хыпар ҫӑлкуҫӗ:
|
|
Хулара
![]() Прокуратура архивӗнчи сӑн Шупашкар хулинче Афанасьев урамӗнчи общество транспорчӗн чарӑнӑвӗ ҫине пырса кӗнӗ 18 ҫулти каччӑна суд тӑвӗҫ. Аса илтерер: ку авари утӑ уйӑхӗн 17-мӗшӗнче каҫхи 10 сехет тӗлӗнче пулнӑ. Каччӑ «Рено Логан» рулӗ умӗнче пынӑ чухне машинӑна итлеттереймен – тротуар ҫине тухса кайса ҫул-йӗр паллине йӑтса антарнӑ, унтан пысӑк хӑвартлӑхпа «Афанасьев урамӗ» чарӑну ҫине пырса кӗнӗ. Ҫав вӑхӑтра чарӑнура икӗ ҫын пулнӑ. Хӗрарӑм вилмеллех аманнӑ. Арҫынна вара, йывӑр суранланнӑскере, пульницӑна илсе кайнӑ. Прокуратура пӗлтернӗ тӑрӑх, водитель айӑпне йышӑннӑ, ывӑннипе руль умӗнче ҫывӑрса кайнине пӗлтернӗ. Каччӑ водитель правине инкекчен пӗр уйӑх маларах кӑна илнӗ. Каччӑна 5 ҫул таран ирӗксӗр хӑварма пултараҫҫӗ. Хыпар ҫӑлкуҫӗ:
|
|
Культура
![]() Чӑваш Енре Букварь-ҫулкӑтартмӑшӑн хӑтлавӗ иртнӗ. Кӗнекене Чӑваш Енрен тухнӑ ҫынсен историйӗсене – вӗсен шухӑшӗсемпе ӗҫӗсем, ҫитӗнӗвӗсем республика кӑна мар, пӗтӗм ҫӗршыв аталанӑвне витӗм кӳнӗ. Кӑларӑма хатӗрленекенсем – кунтан мар. Вӗсем кӗнекене анлӑ сарӑлнӑ форматпа, алфавит йӗркипе, йӗркелеме йышӑннӑ. Унта историри йывӑр темӑсем интереслӗ калавсене ҫаврӑннӑ. Чи малтанах кӗнекепе шкул учителӗсене, аслӑ шкул преподавателӗсене, методистсене, культура ӗҫченӗсене паллаштарнӑ. Хӑйне евӗр букваре «КомПАС» проект пулӑшнипе кун ҫути кӑтартма май килнӗ. Авторсенчен пӗри Александр Поляков кӑларӑма хатӗрлес шухӑш темиҫе ҫул каялла Чӑваш Республикине служба командировкине килсен ҫуралнине, республика пирки материалсене чылай маларах пухма пуҫланине пӗлтернӗ. Анчах материалсем ҫӳлӗк ҫинче 7 ҫул выртнӑ. Тепре Чӑваш Ене килсен шухӑшне пурнӑҫа кӗртнӗ. Хыпар ҫӑлкуҫӗ:
|
|
Политика
![]() cap.ru сайтри сӑн Мӑкшӑ Республикинче финанс министрӗ пулнӑ Сергей Тюркин Чӑваш Енӗн финанс министрӗ пулӗ. Хушӑва ЧР Элтеперӗ Олег Николаев алӑ пуснӑ. Унччен, ҫурла уйӑхӗн 10-мӗшӗнченпе, вӑл ЧР финанс министрӗн тивӗҫӗсене пурнӑҫланӑ. Сергей Тюркин Краснослободскра ҫуралнӑ. 2006 ҫултан пуҫласа 2019 ҫулччен Саранск администрацийӗнче ӗҫленӗ: тӗп специалист, пай заведующийӗн ҫумӗ, пуҫлӑх ҫумӗ, финанс управленийӗн пуҫлӑхӗ, финанс департаменчӗн директорӗ пулнӑ. 2019-2020 ҫулсенче Мӑкшӑ Республикин финанс министрӗн ҫумӗ пулнӑ. 2020 ҫултан пуҫласа 2026 ҫулччен вара ҫав республикӑрах финанс министрӗ пулнӑ. Аса илтерер: ЧР финанс министрӗ пулнӑ Михаил Ноздряков кӑҫал ака уйӑхӗнче хӑйӗн ирӗкӗпе ӗҫрен кайнӑ. Хыпар ҫӑлкуҫӗ:
|
|
Республикӑра
![]() «Контактри» сӑн Шӑмӑршӑ округӗнчи Виҫпӳрт Шӑмӑршӑ ялӗнче чӑваш ҫӗрӗн аслӑ ывӑлӗ, СССР халӑх артисчӗ ҫуралса ӳснӗ, ачалӑхне ирттернӗ ҫурт ҫине асӑну хӑми ҫакнӑ. Унта тӑванӗсем, вӗренекенӗсем, сцена ҫинчи ӗҫтешӗсем, администраци ӗҫченӗсем тата округ ҫыннисем пухӑннӑ. Асӑну хӑмине РСФСР халӑх артистки Нина Яковлева, режиссёрӑн ывӑлӗ Вадим Яковлев тата муниципалитет округӗн пуҫлӑхӗн тивӗҫӗсене пурнӑҫлакан Александр Сатеев уҫнӑ. Асӑну кунӗ Шӑмӑршӑ ялӗнчи Культура керменӗнче малалла тӑсӑлнӑ. К. В. Иванов ячӗллӗ Чӑваш патшалӑх академи драма театрӗн артисчӗсем «Вӗри юнлӑ ҫемҫе чун» (Константин Иванов хайлавӗ) спектакльпе сцена ҫине тухнӑ. Ҫак драмӑна Валерий Яковлев режиссер 2015 ҫулта лартнӑ. Аса илтерер: Валерий Николаевич 2024 ҫулхи раштав уйӑхӗн 20-мӗшӗнче пурнӑҫран уйрӑлнӑ. Вӑл 84 ҫулта пулнӑ. Хыпар ҫӑлкуҫӗ:
|
|
Хулара
![]() Шупашкар хулинчи пӗр хваттерте пулса иртнӗ ку. Ватӑ хӗрарӑм хӑй пурӑнакан хваттерте ӳкнӗ те хӑй тӗллӗн тӑма пултарайман. Алӑка уҫма та тӑрайман, телефон патне пырайман. Мӗн тумалла? Ватӑскер пушмак тӑхӑнма пулӑшакан хатӗре илнӗ те унпа урайне шаккама пуҫланӑ. Аялти хутра пурӑнакан кӳршӗсем ҫак сасӑсене илтсе тӳрех 112 номерпе шӑнкӑравласа ҫӑлавҫӑсене чӗннӗ. Специалистсем хӑвӑрт ҫитнӗ, алӑка уҫнӑ та шала кӗрсе хӗрарӑма тӑма пулӑшнӑ. Кинемей тухтӑрсене чӗнме килӗшмен. Кӗҫех ун патне тӑванӗсем килнӗ, ӑна лӑплантарса тимлӗхпе ҫупӑрланӑ. Хыпар ҫӑлкуҫӗ:
|
|
Хулара
![]() cap.ru сайтри сӑн Шупашкар хулинче пулса иртнӗ пӑтӑрмах ку. 4 ҫулти арҫын ача пысӑк чупа-чупс ҫӑтса ярсан амӑшӗ хӑраса ӳкнипе ҫывӑхри пульницӑна чупса кӗнӗ. Ку Шупашкарти Чӑваш Республикинчи Шалти ӗҫсен министерствин поликлиникинчен инҫех мар пулса иртнӗ. Арҫын ача пысӑк чупа-чупс ӗмсе пынӑ. Ӑнсӑртаран вӑл ӑна ҫӑтса янӑ, патакки аллинчех юлнӑ. Амӑшӗн хӑранипе сехри хӑпнӑ. Поликлиникӑри тухтӑрсем амӑшне те, ывӑлне те лӑплантарнӑ, кайран хирургпа канашланӑ хыҫҫӑн васкавлӑ медпулӑшу чӗннӗ. Унти тухтӑрсем ачан сывлӑхне тӗрӗсленӗ, йӗркеллех тесе киле янӑ. Хыпар ҫӑлкуҫӗ:
|
