|
Спорт
![]() chgtrk.ru сайтри сӑн Авӑн уйӑхӗн 11-13-мӗшӗсенче Шупашкар хулинче Раҫҫей команда чемпионачӗ тата хӑвӑрт утас енӗпе Пӗтӗм Раҫҫейри ӑмӑрту иртӗҫ. Ӑмӑрту Мускав ҫыран хӗрринче пулӗ. Унта ҫӗршыври 150 ытла спортсмен хутшӑнӗ: 16 ҫула ҫитмен каччӑсемпе хӗрсенчен пуҫласа спорт мастерӗсем таранах. Малтан трасса ҫине 35 тата 20 ҫухрӑм утакансем тухӗҫ. Каҫ енне юниорсем 10, 5 тата 3 ҫухрӑмсенче вӑй виҫӗҫ. 16 сехетре ҫӗнтерӳҫӗсене чыслӗҫ. Сӑмах май, Шупашкарти хӑвӑрт утакансене хатӗрлекен спорт шкулӗ вун-вун ҫул тӗнчери чи лайӑххи шутланнӑ. Хыпар ҫӑлкуҫӗ:
| ||
|
Ҫутҫанталӑк
![]() «Ҫанталӑк 21» порталти сӑн «Ҫанталӑк 21» сайт пӗлтернӗ тӑрӑх, ку эрнере малтан ҫумӑр ҫӑвӗ, кайран вара уяртса ӑшӑтӗ. Паян хушӑран ҫумӑр ҫӑвать, ыран та, ытларикун, ҫумӑрлӑ пулӗ, термометр 15 градус ӑшӑ кӑтартӗ, анчах ҫил ҫурҫӗр-анӑҫ енчен вӑйлӑ вӗрнӗрен сивӗрех пек туйӑнӗ. Юнкун ҫумӑр питех ҫумӗ: каҫ енне республикӑн кӑнтӑр-тухӑҫ енче ҫумӑр ӳкӗ, аслати авӑтма пултарӗ. Кӗҫнерникун пӗлӗтлӗ ҫанталӑк пулӗ. Эрнен пӗрремӗш ҫурринче пӗр тӑваткал метр ҫӗр лаптӑкӗ ҫине 10 литр шыв ӳкме пултарӗ. Эрне вӗҫнелле вара тинех уяртӗ, ӑшӑтӗ. Ку эрнери чи ӑшӑ кун эрнекун пулӗ. Канмалли кунсенче те 20 градус ӑшӑ тарӗ. Малтанлӑха пӗлтернӗ тӑрӑх, кун пек ҫанталӑк иккӗмӗш декада вӗҫӗччен тытӑнса тӑрӗ. Сайт пӗлтернӗ тӑрӑх, ку «карчӑк ӑшши» пулӗ. Хыпар ҫӑлкуҫӗ:
| ||
|
Чӑваш чӗлхи
![]() 2026 ҫулхи авӑн уйӑхӗн 8-мӗшӗнче 10:00 сехетре Чӑваш патшалӑх гуманитари ӑслӑлӑхӗсен институтӗнче «Чӑваш чӗлхине упраса аталантарас ыйтусем» ҫавра сӗтел иртет. Ӑна Раҫҫейри халӑхсен чӗлхисен тата Пӗтӗм тӗнчери хут пӗлӳлӗх кунӗсене халалланӑ. Ӑслӑлӑхҫӑсем, тӗн ӗҫченӗсем, вӗрентекенсем тата общество хастарӗсем чӗлхе аталанӑвӗн ҫивӗч ыйтӑвӗсене хускатӗҫ. Тӗп пусӑма чӑваш чӗлхине IT-сферӑра — GigaChat сервисра, электронлӑ текстсен орфографийӗнче тата наци корпусӗнче — ӗҫлеттересси ҫине хурӗҫ. Ҫавӑн пекех православи чиркӗвӗнче тӑван чӗлхепе усӑ курасси, ачасене мультфильмсемпе пукане театрӗ урлӑ чӑвашла илентересси, «Хавал» проекчӗсем тата эстрада чӗлхи пирки сӑмах пырӗ. Тӗлпулу чӗлхене сыхласа хӑварас ӗҫре ҫӗнӗ майсем палӑртма пулӑшмалла. Хыпар ҫӑлкуҫӗ:
| ||
Чӑваш халӑх сайчӗпе Чӑваш чӗлхи лабораторийӗ 21 ҫул хушшинче тӑван чӗлхене упрама мӗн туса ирттернӗКӑсӑклӑ
Тӗнче тетелӗ
Чӑваш халӑх сайтне йӗркеленӗ кун тесе авӑнӑн 7-мӗшне йышӑннӑ. Ҫапла май паян ҫак икӗ проекта хута янӑранпа 21 ҫул ҫитет. «Чӑваш чӗлхи лабораторине» уйрӑм проект пек эпир каярах пӗлтертӗмӗр пулин те, унта кӗрекен чылай пай ҫав вӑхӑтрах йӗркеленнӗ. Паянхи кун та ӗҫлекен, самай аталаннӑ, «Электронлӑ сӑмахсар» сайтах мӗне тӑрать! Аса илтеретпӗр, «Чӑваш чӗлхи лабораторине» йышне эпир МИХ-па ҫыхӑнман ӗҫсене уйӑрса кӑларнӑ. МИХ тытса тӑрасси питӗ яваплӑ ӗҫ, ҫавна май «Чӑваш чӗлхи лабораторине» тумалла пулчӗ те. Апла пулин те вӗсем иккӗшӗ те пӗрешкел аталанаҫҫӗ, вӗсен хушшинче вӑйлӑ ҫыхӑну йӗркеленнӗ. Кӑҫал официаллӑ майпа пӗрремӗш хут авӑнӑн 8-мӗшӗнче Раҫҫей Федерацийӗнчи халӑхсен чӗлхисен кунне палӑртӗҫ. Ку уява пӗлтӗр йышӑннӑ, ҫӗртмен 5-мӗшӗнче сӗннӗ, утӑн 11-мӗшӗнче Хушӑва алӑ пуснӑ. Ҫӗнӗ уяв пулнӑран, пӗлтӗр ӑна анлӑн ирттермен, халӑх ун пирки пӗлсех те кайман. Кӑҫал вара ку уява, ҫав шутра Чӑваш Республикинче те, анлӑ палӑртаҫҫӗ. Уявӗ тата пирӗн проектсен ҫуралнӑ кунӗпе ҫывӑх лекет, ҫавӑнпа ҫак 21 ҫул хушшинче эпир тӑван чӑваш чӗлхишӗн мӗн туса ӗлкӗрни пирки кӗскен каласа парас шухӑшлӑ. | ||
|
Пӑтӑрмахсем
![]() Муркашра йӗрке хуралҫисем ӳсӗр водителе асӑрханӑ. Патшалӑхӑн ҫул-йӗр хӑрушсӑрлӑхӗн инcпекторӗсем «Лада Гранта» алӑкӗ уҫӑлса кайнине асӑрханӑ. Водителе чарӑнма ыйтсан вӑл пакунлисенчен тарма пуҫланӑ. Хирӗҫ килекен ҫул ҫине те тухса кайнӑ, апла пулин те ӑна тытса чарнӑ-чарнах. Эрех ӗҫнипе ӗҫменнине тӗрӗслеме илсе кайнӑ чухне водитель патруль машининчех ҫывӑрса кайнӑ. Ӳсӗр водитель-баянист тӗлӗшпе административлӑ майпа темиҫе ӗҫ пуҫарнӑ. Машинӑна вара йӗрке хуралҫисем ятарлӑ стоянкӑна ӑсатнӑ. Водитель ҫавӑншӑн питӗ кулянсах кайман курӑнать. Унӑн машинӑра баян пулнӑ та вӑл ӑна туртса кӑларнӑ. Чӑваш Енӗн Шалти ӗҫсен министерствинче пӗлтернӗ тӑрӑх, водитель йӗрке хуралҫисен умӗнчех баянпа каласа кӑтартнӑ. Хыпар ҫӑлкуҫӗ:
| ||
|
Пӑтӑрмахсем
![]() forum.na-svyazi.ru сӑнӳкерчӗкӗ Россельхознадзор Шупашкара чӗрчунсем кӑтартма килнӗ усламҫӑ йӗркене пӑснине тупса палӑртнӑ. Александр Зюкин усламҫӑ хулари «Мега Молл» суту-илӳ центрӗнче пирӗн патра ҫук чӗрчунсемпе паллаштаракан курав уснӑ. Ҫутҫанталӑка хӳтӗлекен Атӑлҫи регионсем хушшинчи прокуратура пуҫарнипе Россельхознадзор ҫурла уйӑхӗн 28-мӗшӗнче тӗрӗслев ирттернӗ те ку вӑл курав мар, куҫса ҫӳрекен океанариум иккенне палӑртнӑ. Ун пек ӗҫпе аппаланас тесен ятарлӑ лицензи илмелле иккен, усламҫӑн вара документ пулман. Океанариурм 89 кун ӗҫленӗ, курав пулсан 4 кунран та ытла юрамасть. Александр Зюкин хӑтланӑвне суд административлӑ майпа ӗҫ пуҫарса явап тыттарма йышӑннӑ. Усламҫӑ унччен саккуна пӑсманнине кура ӑна асӑрхаттарнипех ҫырлахнӑ. Хыпар ҫӑлкуҫӗ:
| ||
|
Персона
![]() htcheb-centr.soc.cap.ru сӑнӳкерчӗкӗ Шупашкар хулинчи халӑхӑн социаллӑ ыйтӑвӗсене тивӗҫтерекен комплеклӑ центрта тӑрӑшакан Татьяна Андреева авӑн уйӑхӗн 4-мӗшӗнче 50 ҫул тултарнӑ. Социаллӑ сферӑра вӑл 2019 ҫултанпа тӑрӑшать. Асӑннӑ учреждение хӗрарӑм социаллӗ ӗҫчен пулса вырнаҫнӑ. Хӗрӗх урлӑ каҫнӑ хӗрарӑм ватӑсемпе тата сусӑрсемпе тӳрех пӗр чӗлхе тупма пултарнӑ. Ҫавӑншӑн ӑна хӑй пӑхакан ватӑсем юратаҫҫӗ. Ӗҫтешӗсем вара кирлӗ чухне алӑ пама килӗшнишӗн хисеплеҫҫӗ, сума сӑваҫҫӗ. «Пирӗн тивӗҫӗмӗр — хӳтлӗхсӗр ҫынсен шанӑҫне тӳрре кӑларасси», — тет иртнӗ эрнекун 50 ҫул тултарнӑ хӗрарӑм. Вӑл кирлӗ пулсан апат пӗҫерсе те, урай ҫуса та, лавккаран апат-ҫимӗҫ, аптекӑран эмел туянса килсе те парать. Ятарлӑ программӑра пӑхса хӑварнӑ ытти ӗҫе те пурнӑҫлать. Хыпар ҫӑлкуҫӗ:
| ||
|
Пӑтӑрмахсем
![]() max.ru/oanikolaev каналтан илнӗ скриншот Паян Чӑваш Енре пирӗн региона пилостӑр вӗҫекен аппаратсем килни пирки хыпарларӗҫ, ҫӗрле сирена янӑратрӗс. Каярах республика Элтеперӗ Олег Николаев МАХри каналта пирӗн тӑрӑхра пилотсӑр вӗҫекен икӗ аппарата ҫапса ӳкерни пирки хыпарланӑ. Ку вӑл малтанласа пӗлтернӗ тӑрӑх. Олег Николаев МАХри хӑйӗн каналӗнче ҫырнӑ тӑрӑх, шар куркансем тата аманакансем пулман. Малтанласа пӗлтернӗ тӑрӑх, карас ҫыхӑнӑвӗн вышки сиенленме пултарнӑ. Кун пирки мониторинг каналӗсенче те ирпе ҫырнӑччӗ. МАХри «Первый чувашский» каналта Улатӑр патӗнчи вышка пулма пултарать тесе пӗлтернӗччӗ. Республика Элтеперӗ Олег Николаев ҫынсене хумханса ӳкесрен лӑплантарса ҫырнӑ. Оперативлӑ службӑсем ӗсленине пӗлтернӗ, хыпара уҫӑмлатма шантарнӑ. Хыпар ҫӑлкуҫӗ:
| ||
|
Вӗренӳ
![]() «Контактра» халӑх тетелӗнчи сӑн Хӗрлӗ Чутай округӗнчи Атнар шкулӗнче агротехкласс ӗҫлеме пуҫланӑ. Унта округри 10-мӗш класра вӗренекен 33 ҫамрӑк ӑс пухӗ. Ятарлӑ пӳлӗме тӗпрен юсанӑ,техникӑпа тивӗҫтернӗ. Интерьера ял хуҫалӑхӗнчи фирма тӗсӗсемпе илемлетнӗ: симӗс тата шурӑ. Ҫавӑн пекех хальхи йышши сӗтел-пукан лартнӑ, пособисемпе тивӗҫтернӗ, ҫав шутра – чӗрчунсен макечӗсем те. Агротехкласс округри «Коминтерн» хуҫалӑхпа килӗштерсе ӗҫлӗ. Шӑпах унӑн ертӳҫи Альбина Новикова ҫак класа уҫма пуҫарнӑ та. Агротехкласа хуҫалӑхпа юнашар шкулта уҫни те ахальтен мар – шкул ачисем унта тӑтӑшах практика тухӗҫ, унти ӗҫ-хӗле шалтан курӗҫ. Агротехкласра занятисем кашни юнкун иртӗҫ. Программӑна «Генетика, селекци тата чӗрчунсен биотехнологийӗ», «Агрофизика» курссем кӗрӗҫ. Хыпар ҫӑлкуҫӗ:
| ||
|
Пӑтӑрмахсем
![]() Патшалӑх автоинспекцийӗ тунӑ сӑн Хӗрлӗ Чутай округӗнче питбайкпа ҫыхӑннӑ авари пулнӑ. Шел те, унта ҫын вилмелле аманнӑ. Чӑваш Енри Патшалӑх автоинспекцийӗ пӗлтернӗ тӑрӑх, авӑн уйӑхӗн 5-мӗшӗнче каҫхи 9 сехет те 5 минутра Штанаш ялӗнче 1971 ҫулта ҫуралнӑ арҫын кӳршин питбайкӗпе ҫула тухнӑ. Анчах ҫул пӑрӑнӑшӗнче руле итлеттереймен – электролини юпи ҫине пырса кӗнӗ. Вӑл йывӑр сурансене пула ҫавӑнтах вилнӗ. Ҫакӑ паллӑ: арҫыннӑн права та ҫук. Чӑваш Енри Патшалӑх автоинспекцийӗ пӗлтернӗ тӑрӑх, водитель урӑ е ӳсӗр пулнине палӑртма химипе токсикологи тӗпчевӗ тӑвӗҫ. Аса илтерер: ҫак кунсенче Хӗрлӗ Чутай округӗнче ӳсӗр хӗрарӑм машинӑпа кювета чӑмнӑ, слонра икӗ ачи пулнӑ. Иккӗшне те пульницӑна илсе кайнӑ, кӗҫӗннин сывлӑхӗ йывӑр пулнӑ. Хыпар ҫӑлкуҫӗ:
| ||
