Анатолий Киселев тӗпчевҫӗ

Чӑваш Енри тӗпчевҫӗ-криминалист 80 ҫулти ҫынна ҫӑлнӑ. Ҫурла уйӑхӗн 5-мӗшӗнче РФ Следстви комитечӗн Чӑваш Енри управленийӗн тӗпчевҫӗ-криминалисчӗ Анатолий Киселев тата Чӑваш Енри Шалти ӗҫсен министерствин ӗҫченӗсем Горьки чукун ҫул хӗрринчи вырӑна, Вӑрнар поселокӗ тӗлӗнче, тӗпченӗ. Унта вӗсем 1951 ҫулхи хӗрарӑм хыпарсӑр ҫухалнӑ тенӗрен йӗр ҫине ӳкес тӗллевпе кайнӑ.

Анатолий Киселев — опытлӑ тӗпчевҫӗ тесе пӗлтереҫҫӗ РФ Следстви комитечӗн Чӑваш Енри управленийӗнче. Вӑл курӑк ҫинчи карас телефонне асӑрханӑ. Ҫав вырӑнтан темиҫе метрта вӑл ватӑ арҫын выртнине курнӑ. Арҫын аран сывланӑ. Тӗпчевҫӗ хӑвӑртрах васкавлӑ пулӑш машинине чӗнсе илнӗ.

Инкеке лекнӗ арҫын кӳршӗ ялтан пулнӑн. Вӑл киле таврӑнма тӑнӑ. Ҫул ҫинче унӑн вӑйӗ пӗтнӗ, тӑн ҫухатнипе ӳкнӗ.

Васкакан вакка сикнӗ теҫҫӗ. Шупашкарти строительство организацийӗ Воробьев композиторсен урамӗнчи ҫурта те васкаса юсанӑ, те вӑхӑтлӑха каять тесе шухӑшланӑ. Халӗ ӑна ҫӗнӗрен йӗркене кӗртеҫҫӗ.

Шупашкар хула администрацийӗн пуҫлӑхӗ Алексей Ладыков Фейсбукра пӗлтернӗ тӑрӑх, ҫул пахалӑхне лаборатори тӗпчевӗ ирттерсе тӗрӗсленӗ, япӑх юсани палӑрнӑ. Ҫула «Автодор» тулли мар яваплӑ общество юсанӑ. Халӗ вӑл ҫиелти сие илме тытӑннӑ ӗнтӗ. Ҫурла уйӑхӗн 10-мӗшӗччен унӑн мӗнпур кӑлтӑка пӗтермелле.

«Япӑх юсанин сӑлтавне тӗрлӗрен ӑнлантарма пулать. Анчах ҫула эпир унпа чылай вӑхӑт кӑлтӑксӑр усӑ курма май килтӗр юсатпӑр. Кӑлтӑка ҫывӑх вӑхӑтра пӗтермелле», — хушнӑ хулан сити-менеджерӗ.

Vdpo21.ru сайтри сӑн

Кӑшӑлвирус сарӑлнине пула Чӑваш Енре ача-пӑча уйлӑхӗсем ӗҫлемеҫҫӗ. Канаш районӗнче вара уйлӑхра туйсем ирттерме тытӑннӑ. Кун пирки оперштаб ларӑвӗнче паян калаҫнӑ.

Халӗ кафе-ресторансем те ӗҫлемеҫҫӗ. Ҫынсем вара туя ӑҫта тумаллине тупнӑ – ача-пӑча уйлӑхӗнче, «Космос» ятлинче. Унта йӗркене пӑснӑ пилӗк тӗслӗх тупса палӑртнӑ. Ҫавна май район администрацийӗн пуҫлӑхне служба тӗрӗслевӗ ирттерме хушнӑ. Анчах тӳре-шара йӗркене пӑснӑ тӗслӗхсем тупман.

«Чӑваш Енре сывлӑха ҫирӗплетмелли ача-пӑча уйлӑхӗсем ӗҫлемеҫҫӗ, «Вӑрманти юмах» ҫеҫ уҫӑ. Унта ачасем ҫук пулсан та массӑллӑ мероприятисем ирттерме юрамасть», - тенӗ оперштаб пуҫлӑхӗ Алла Салаева. «Муниципалитет туй ирттернӗ тӗслӗх тӗлӗшпе тӗреслев ирттернӗ те йӗркене пӑснине тупайман-и? Уйлӑх хупӑ, унӑн ӗҫлемелле мар, унта вара туйсем иртеҫҫӗ. Йӗркене пӑсни ҫук-и?» - тӗлӗннӗ ЧР Элтеперӗн тивӗҫӗсене вӑхӑтлӑх пурнӑҫлакан Олег Николаев. Канаш районӗн пуҫлӑхӗн хуравлама тивнӗ. Олег Алексеевич ача-пӑча уйлӑхӗнче мӗншӗн туйсем ирттернине уҫӑмлатма ыйтнӑ.

Cheboksary.ru сайтри сӑн

Эсир Шупашкарта Чебурашкӑна курнӑ-и? Ҫук-и? Кӳлмеке кайса курмалла. Унта Гена крокодил тата Чебурашка кӳлеписем пур. Ҫывӑх вӑхӑтра Чебурашка ача-пӑча паркне те килӗ. Тӗрӗсрех каласан, Шупашкарта вырӑн тупӗ.

Чебурашка палӑкне хулари А.Г.Николаев ячӗллӗ ача-пӑча паркӗнче вырнаҫтарма палӑртнӑ. Ӑна чӑваш скульпторӗ Василий Кузьмин хатӗрленӗ.

Совет мультфильмӗнчи сӑнара, ахӑртнех, хальхи ачасенчен чылайашӗ пӗлмест. Палӑка парка вырнаҫтарсан Чебурашкӑпа шӑпӑрлансем хаваспах паллашӗҫ. Мультфильмри сӑнара паркри тӗп клумба ҫине лартӗҫ.

Паян Шупашкар районӗнчи Атӑльял тӗлӗнчи «Три дуба» (чӑв. Виҫӗ юман) дачӑсен юлташлӑхӗ тӗлӗнче чутах пысӑк инкек пулса иртмен. Унта катер путма пуҫланӑ. Усал хыпара Инкеклӗ ӗҫсен министерствин пресс-служби пӗлтернӗ.

«Амур» катер ҫинче аслисем тӑватӑ ҫын тата икӗ ача (ҫичӗ ҫулти арҫын ачапа виҫӗ ҫулти хӗрача) пулнӑ. Катер пӑрӑннӑ чухне чалӑшса кайнӑ.

Путма пуҫланӑ катер ҫинчи ҫынсем патне ҫӑлавҫӑсем васкаса ҫитнӗ.

Катер ҫинче 72 ҫулхи хӗрарӑм та пулнӑ. Пӑлханса ӳкнӗскере тухтӑрсен пулӑшма тивнӗ.

Катер ҫинчи пӗр ҫын та путман. Кашниех таса та сывӑ. Инкеклӗ ӗҫсен министерствин ӗҫченӗсем улттӑшне те ҫыран хӗрне кӑларнӑ.

Pixabay.com сайтри сӑн

Ӗнер, ҫурла уйӑхӗн 6-мӗшӗнче, Шупашкар районӗнчи Шоркка ялӗ ҫывӑхӗнчи пӗвере ҫын путса вилнӗ. Вӑл 30 ҫулти арҫын пулнӑ.

Ҫак арҫын Шупашкар районӗнче пурӑнман, вӑл унта Етӗрне районӗнчен килнӗ. Хайхискер шыва кӗме юраман вырӑнта чӑмпӑлтатнӑ. Малтанлӑха пӗлтернӗ тӑрӑх, арҫын ӳсӗр пулнӑ.

Каласа хӑварар: кӑҫал Чӑваш Енре шывра 24 инкек пулнӑ. Вӗсенче 23 ҫын путса вилнӗ. Пӗр ҫынна, теллее, ҫӑлма май килнӗ.

Чӑваш Енри пульницӑсем унчченхи режим ҫине куҫма тытӑнчӗҫ. Халӗ Федерацин травматологи, ортопеди тата эндопротезировани центрӗ пациентсене йышӑнма пуҫланӑ. Ҫак эрнере унта операцисем ирттернӗ те ӗнтӗ.

Аса илтерер: ҫу уйӑхӗн 14-мӗшӗнчен унта кӑшӑлвирус стационарӗ йӗркеленӗччӗ. Халӗ чир лӑпланать, унпа пурӑнма хӑнӑхса ҫитрӗмӗр курӑнать. Предприяти-организацисем майӗпен унчченхи йӗркепе пурӑнма тытӑнаҫҫӗ.

Утӑ уйӑхӗн 23-мӗшӗнчен Шупашкарти иккӗмӗш хула пульници, ҫурла уйӑхӗн 4-мӗшӗнчен Васкавлӑ медицина пулӑшӑвӗн Шупашкарти Университет урамӗнчи «Ҫурҫӗр» клиника пациентсене йышӑнма тытӑнӗҫ.

Ҫапах та транспортра маска тӑхӑнса ҫӳренине яваплисем тӗрӗслеме пӑрахман-ха.

Нумаях пулмасть Канашра 2 ҫулти ача 8-мӗш хутран ӳксе вилни пирки ҫырнӑччӗ. Паян ирхине Шупашкарта та ҫавӑн пек инкек пулнӑ. Шел те, ача вилнӗ.

Ку инкек Талвир урамӗнчи 4-мӗш ҫуртра пулнӑ. 3 ҫулти ача 9-мӗш хутран ӳкнӗ. Амӑшӗпе кукамӑшӗ те килтех пулнӑ, анчах – урӑх пӳлӗмре. Чӳрече ҫинче москитлӑ сетка пулнӑ.

Халӗ прокуратура тӗрӗслев ирттерет. Аслисем мӗншӗн ачана асӑрхаса ҫитереймен? Ҫакна та уҫӑмлатӗҫ.

Сӑмах май, кӑҫал 19 ача чӳречерен тухса ӳкнӗ. Ашшӗ-амӑшӗн тимлӗх пирки манмалла мар!

Паян Чӑваш Ен Наци вулавӑшӗнче «Чӑваш чӗлхине сыхласа хӑварасси, тӗпчесси тата аталантарасси» ҫумпрограммӑна сӳтсе явнӑ. Вӑл — «Чӑваш Республикин культурӑпа туризмне аталантарасси» программӑн тӑсӑмӗ. Унта, сӑмах май каласан, Чӑваш халӑх сайчӗн редакторӗ Николай Плотников та хутшӑннӑ.

Надежда Смирнова журналист пӗлтернӗ тӑрӑх, ҫумпрограммӑпа пуянлатассине Чӑваш Ен Элтеперӗн тивӗҫӗсене вӑхӑтлӑх пурнӑҫлакан Олег Николаев пуҫарнӑ. Паян ҫумпрограммӑн проектне тишкернӗ.

Ӑна хатӗрлекенсем ӗнентернӗ тӑрӑх, ҫумпрограммӑн тӗллевӗ — чӗлхе политикине пурнӑҫа кӗртме майсем туса парасси.

«Чӑваш чӗлхине темшӗн вӗрентӳпе кӑна ҫыхӑнтаратпӑр. Вӑл ытти тытӑмра та анлӑн илтӗнтӗр, янӑратӑр. Пирӗн сирӗнпе пӗрле ҫак енӗпе ҫине тӑрса ӗҫлемелле», — тенӗ Чӑваш Ен ертӳҫи.

Наци вулавӑшӗнче паян Чӑваш Республикин «Культурӑпа туризма аталантарасси» программӑн «Чӑваш чӗлхине упрасси, вӗрентесси тата аталантарасси» ҫумпрограммине халӑхпа сӳтсе яврӗҫ. Нумай ҫынна йыхравланӑ, ҫав шутра мана та. Тухса калакан ҫынсем чылай пулнӑран сӑмах калакансен черечӗ ман пата ҫитеймерӗ. Ҫавна май «Чӑваш халӑх сайчӗ» урлӑ та пулин пӗлтерес терӗм.

Чи малтанах ҫак ҫумпрограммӑна пӗтӗмӗшле хак парас тетӗп. Паллах, ҫавра сӗтеле йыхравланӑ ҫынсем пурте тенӗ пекех ӑна ыр сӑмахпа асӑнчӗҫ, ырларӗҫ. Сӑлтавӗ те ҫук мар — ара, республика пуҫлӑхӗ те (ку вырӑна вӑл хальлӗхе вӑхӑтлӑх ҫеҫ йышӑнать пулин те) ҫумпрограммӑна сӳтсе явас ӗҫе хутшӑнать-ҫке! Унччен кунашкалли пулман тет те вара чӑн та ырламалли кунта пурах! Тӗппипе пӑхса тухнӑ хыҫҫӑн ҫак ҫумпрограммӑна эп ҫакнашкал хак кӑна пама пултаратӑп: вӑл паянхи лару-тӑрӑва ҫирӗплетме тӑрӑшни ҫеҫ. Чӗлхе ыйтӑвӗн ҫивӗчлӗхне, паянхи кун вӑл темле йывӑр пулсан та, кунта татса пани курӑнмасть. Чӗлхе умӗнчи тӑракан хӑрушлӑхсенчен сыхлама пултарасса та эп ӗненсех каймастӑп.

Малалла...