Хӗрлӗ Чутай районӗнчи хысна сферинче ӗҫлекен 10 ҫын хваттерлӗ пулса тӑнӑ. Ҫӗнӗ хваттер уҫҫине тивӗҫнисен хушшинче — 4 педагог, 5 врач тата полицире ӗҫлекен ҫын.
Вӗсене хваттерлӗ пулма Чӑваш Енре 2025 ҫулхи ака уйӑхӗнченпе пурнӑҫланса пыракан ятарлӑ программа пулӑшнӑ. Вӑл специалистсене служба хваттерӗпе тивӗҫтерме май май парать.
Хӗрлӗ Чутайӗнче 10 специалист валли хваттер туянма хыснаран 35.3 миллион тенкӗ уйӑрнӑ.
Икӗ пӳлӗмлӗ хваттерлӗ пулнисенчен пӗри — Анастасия Волкова. Вӑл мӑшӑрӗпе тата ывӑлӗпе пурӑнать. Хӗрлӗ Чутайне куҫса кайиччен тӑватӑ ҫул Шупашкарта ӗҫленӗ.
Программа пурнӑҫа кӗме пуҫланӑранпа республикӑри 13 специалиста ӗҫри хваттерпе тивӗҫтернӗ. Ун валли республика тата вырӑнти хыснаран 41,7 миллион тенкӗ укҫа уйӑрнӑ.
Шупашкар районӗнчи Морозовсене ҫӗршыв Президенчӗ Владимир Путин медаль пама йышӑннӑ. «Ашшӗ-амӑшӗн мухтавӗ» орден медалӗпе ҫемье институтне ҫирӗплетессине пысӑк тӳпе хывнисене тата ачиасене тивӗҫлипе воспитани панисене чыслаҫҫӗ.
Морозовсем Шупашкар районӗнче пурӑнаҫҫӗ иккен (хушура хӑш ялтан пулнине тата вӗсем миҫе ача ӳстернине кӑтартман).
Орден медальне 4 тата ытларах ача ӳстерекенсене панине шута илсен Ольга Петровна тата Николай Павлович Морозовсен ҫавӑнтан кая мар ывӑл-хӗр пулнине тавҫӑрма йывӑр мар. Кун пек чыслава тивӗҫекенсене 200 пин тенкӗ укҫа парса та савӑнтараҫҫӗ.
Тӗрӗссипе, качча кайма ҫеҫ мар, авланма та. Ҫемье ҫавӑракансене саккун 5 кун таран отпуск илме ирӗк парать. Анчах уншӑн ӗҫрен укҫа тӳлемӗҫ. Ку вӑл ҫын хӑй шучӗпе канассине пӗлтерет.
Туя васкамасӑр хатӗрленме 5 кун таран отпуск илме организацин чарма ирӗк ҫук тесе пӗлтерет Раҫҫейӗн Ӗҫ тата социаллӑ хӳтлӗх министерстви. Отпуск илес тесе хут ҫырса памалла. Хӑв шутпа илнӗ отпуска черетлӗ кануран тытса илмӗҫ. Стаж та кунта витӗм кӳмест. Ӗҫе анчах вырнаҫнисем, сӑнав вӑхӑчӗ иртиччен те кун пек отпуска илме юрать. Анчах кун пек чухне вӗсен сӑнав кунӗн шутне отпуск илнӗ кун чухлӗ тӑсса парӗҫ.
Сӑмах май каласан, ача ҫуралсан та ҫын хӑй шучӗпе 5 кун отпуск илме пултарать.
Улатӑр округӗнче пурӑнакан Синяевсем 50 ҫултан ЗАГСа каллех пынӑ. Хальхинче вӗсене унта ылтан туйпа саламланӑ.
Валерипе Мария 1975 ҫулта Ҫӗнӗ ҫула кӗтсе илнӗ кун паллашнӑ. Вӗсем тусӗсемпе пӗр ушкӑна лекнӗ. Каччӑ хӗре тӳрех куҫ хывнӑ, уяв хыҫҫӑн киле ӑсатма ирӗк ыйтнӑ. Ҫапла пуҫланӑ вӗсем туслӑ ҫӳреме. Пурӑна киле ҫамрӑксем ҫемье ҫавӑрнӑ.
Вӗсем халӗ те алӑ усса лармаҫҫӗ. Валерий Алексеевич ҫӑмӑл атлетикӑпа кӑсӑкланать. Мария Петровна вара тӗрлеме, ҫыхма юратать, сиплӗ курӑксенчен усӑллӑ чейсем хатӗрлет.
Синяевсем икӗ ывӑл ӳстернӗ. Владимир – режиссер, Сергей – юрист. Иккӗшӗ те нумай ачаллӑ ашшӗ. Синяевсем халӗ ултӑ мӑнукпа савӑнса пурӑнаҫҫӗ.
Чӑваш Енри предприятисенче демографи стандартне йышӑнаҫҫӗ. Кун пирки ӗнер республикӑн Правительство ҫуртӗнче иртнӗ Чӑваш Енӗн Ӗҫ тата социаллӑ хӳтлӗх министерствин анлӑ ларӑвӗнче калаҫнӑ.
Ун пек стандарта йышӑнни ҫынна ӗҫпе ҫемьене ҫураҫтарса пыма май парать. Паянхи кун тӗлне 1400-а яхӑн предприятире коллективлӑ килӗшӳсенче ачаллӑ ҫемьесене ҫӑмӑллӑх пама пӑхса хӑварнӑ.
«Ҫемьене тата унӑн интересне хӳтӗлесси республика Правительствин тӗп ҫул-йӗрӗ пулса тӑрать. Демографи лару-тӑрӑвӗ епле пуласси ҫӑмӑллӑхсемпе тӳлевсенчен ҫеҫ килмест, ҫынсен ыранхи куна шанса пӑхмалла», — тенӗ ларура республика Элтеперӗ Олег Николаев.
Пысӑк предприятисем ачаллӑ ҫемьесене тӗрлӗ ҫӑмӑллӑх пама пӑхса хӑвараҫҫӗ, ҫав шутра — ача ҫуралсан, хваттер туянма, санаторипе курортра канма, ӗҫре меллӗ график тата ытти те. Кун пек предприятисен шутӗнче ҫаксене асӑнса хӑвармалла: Вӑрнарти хутӑш препаратсен завочӗ, Химпром, Газпром, Чапаев ячӗллӗ производство пӗрлешӗвӗ, Шупашкарти агрегат завочӗ.
Социаллӑ сферӑра ӗҫлекенсем паян професси уявне паллӑ тӑваҫҫӗ. Ку отрасльте чун ӑшшине ыттисемшӗн шеллемен ҫынсем сахал мар. Вӗсенчен пӗри — Шупашкар хулинчи халӑхӑн социаллӑ ыйтӑвӗсене тивӗҫтерекен комплекслӑ центрти Александра Смирнова.
Александра Львовна паян пай заведующийӗнче тӑрӑшать. Анчах ку должноҫе хӑйне шанса париччен вӑл социаллӑ ӗҫчен пулса та, ахаль специалистра та тӑрӑшнӑ. Социаллӑ сферӑна Хӗрлӗ Чутай хӗрӗ амӑшне кура суйланӑ. Вӑл вырӑнти ваттисен ҫурчӗн заведующийӗнче ӗҫленӗ.
Паян Александра Львовна ӗҫре ӗлкӗрсе пынипе пӗрлех лайӑх машӑр та, амӑшӗ те, кин те. Вӑл упӑшкипе виҫӗ хӗр ӳстерет. Александра Львовна ачисемпе тата хунямӑшӗпе пӗрле тӗрлӗ конкурса та хастар хутшӑнать.
Ҫӗртме уйӑхӗн 4-мӗшӗнчеч Канаш тӑрӑхӗнче пурӑнакан Тимофеевсем ылтӑн туйне паллӑ тунӑ.
Анатолий Васильевичпа Зинаида Ефимовна 50 ҫул каялла Канашри ЗАГСра ҫемье ҫавӑрнӑ. Вӗсем виҫӗ ача ҫуратса ӳстернӗ: Сергей, Ольга тата Екатерина. Халӗ ултӑ мӑнукпа тата пӗр кӗҫӗн мӑнукпа савӑнса пурӑнаҫҫӗ.
Тимофеевсем иккӗшӗ те тивӗҫлӗ канӑва тухиччен Канаш хулинче ӗҫленӗ. Анатолий Васильевич малтана ПАТПра, кайран Канашри автоагрегат савутӗнче водительте тӑрӑшнӑ. Зинаида Ефимовна КААЗра повар пулса ӗҫленӗ.
Мӑшӑра Канаш округӗн ЗАГС ӗҫченӗсем саламланӑ.
Республикӑра ҫуллахи туйсен сезонӗ пуҫланнӑ. Паллах, ҫак илемлӗ те ӑшӑ вӑхӑтра пӗрлешекенсем нумай.
Ҫӗртме уйӑхӗнче 850 ытла мӑшӑр пӗрлешме заявлени панӑ. Чи нумаййи – ҫӗртме уйӑхӗн 26-мӗшӗнче. Ун чухне 170 ытла мӑшӑр пӗр-пӗрне ылтӑн ҫӗрӗ тӑхӑнтартӗ.
Сӑмах май, ҫу уйӑхӗн 26-мӗшӗнче те ҫемье ҫавӑракансем нумай пулнӑ. Мӗншӗн тесен ку – хитре янӑракан кун: 26.05.2026.
Заявлени пама ӗлкӗреймен тӗк ЗАГС ӗҫченӗсем утӑ тата ҫурла уйӑхӗсенчи кунсене пӑхма сӗнеҫҫӗ – унта пушӑ кунсемпе вӑхӑтсем пур-ха.
Паян, Ачасене хӳтӗлемелли пӗтӗм тӗнчери кун, пирӗн республикӑра «Сик! Тух!» этноуяв иртнӗ. Ӑна ҫемьесем валли республикӑн кашни муницпалитетӗнчех йӗркеленӗ. Шупашкарта та ун пекки иртнӗ. Унти халӑхӑн социаллӑ ыйтӑвӗсене тивӗҫтерекен комплекслӑ центра кӑкӑр ачисемпе яшпа пике ҫулне ҫитнӗ ачасем таранах хутшӑннӑ. Хӑйсем ҫеҫ мар, ашшӗ-амӑшӗпе пӗрле.
Этноуява ирттернӗ май унта вӑйӑ картине тӑнӑ, чӑвашла юрӑсем шӑрантарса карталанса утнӑ. Чӑваш такмакӗсем каласа ташша ҫапнӑ. Чӑвашла юрӑсене унти «Палан» ансамбль шӑрантарнӑ.
Ҫемьесем валли йӗркеленӗ уявра «Пӑхаттир» ятпа спорт вӑййисем те иртнӗ. Кунсӑр пуҫне тата чӑваш эрешӗсемпе ӳкерсе ҫӗмье гербне ӑсталанӑ.
Шӑмӑршӑ районӗнчи пӗр ялти пӗр килти тавлашу алла ҫӗҫӗ ярса тытнипе вӗҫленнӗ. Ӑна тытаканни – хӗрарӑм.
Упӑшкипе тавлашнӑ вӑхӑтра хӗрарӑм ҫиеле тухас тенӗ курӑнать. Анчах ӳкӗте кӗртмелле витӗмлӗ сӑмах шырас вырӑнне вӑл аллине ҫӗҫӗ ярса илнӗ. Хытах хӗрсе кайнӑскер унпа упӑшкине чикнӗ. Кӑкӑртан. Урӑх ҫӗртен амантнӑ пулсан, тен, ҫӑлса хӑварма май килетчӗ-ши, кӑкӑртан амантнӑ арҫын инкек вырӑнӗнчех вилсе кайнӑ,
Инкек ҫу уйӑхӗн 27-мӗшӗнчи каҫхине сиксе тухнӑ.
Халӗ хӗрарӑма тытса чарнӑ, ӑна вӑхӑтлӑха хупса хунӑ.
Юнлӑ пӑтӑрмах тӗлӗшпе пуҫиле ӗҫ пуҫарнӑ, ӑна тӗпчевҫӗсем малалла тӗпчеҫҫӗ.
+21.1 °C