Чӑваш Ен Элтеперӗн Олег Николаевӑн пуш уйӑхӗн 23-мӗшӗнчи хушӑвӗпе республикӑри культура отраслӗнче тӑрӑшакан виҫӗ ҫынна «Чӑваш Республикин культурӑн тава тивӗҫлӗ ӗҫченӗ» ят пама йышӑннӑ.
Вӗсенчен пӗри — Елена Мазурова. Елена Николаевна — Ҫӗнӗ Шупашкарти Ю. Гагарин ячӗллӗ вулавӑшӑн пай заведующийӗ.
Шупашкарти «Трактор тӑвакансен культура керменӗ» республикӑн халӑх пултарулӑх центрӗн халӑх пултарулӑхӗн тата ремеслисен пайӗн заведующийӗ Светлана Тяхмусова та хисеплӗ ята тивӗҫнӗ.
Сумлӑ списокра педагогика наукисен кандидачӗ те пур. Кунта сӑмах Татьяна Фуртас пирки пырать. Татьяна Владимировна – И.Я. Яковлев ячӗллӗ Чӑваш патшалӑх педагогика унивреситетӗнче музыка ӳнерӗн тата вӗрентӳ кафедрин доцентӗнче ӗҫлет.
Республикӑра чи лайӑх класс ертӳҫисене палӑртнӑ. Пилӗк лауреат пулнӑ.
Ҫӗнтерӳҫӗсен йышне ҫаксем кӗнӗ: Максим Донин (Улатӑрти 6-мӗш гимнази), Татьяна Иванова (Йӗпреҫ округӗнчи Чӑваш Тимеш шкулӗ), Наталия Качалина (Шупашкарти 45-мӗш шкул), Александра Митрофанова (Ҫӗнӗ Шупашкарти 12-мӗш шкул), Ирина Рындина (Пӑрачкав округӗнчи Кудеиха шкулӗ).
Палӑртса хӑварар: финалта пӗтӗмпе18 педагог кӗрешнӗ.
Ҫӗнӗ Шупашкарта пурӑнакан вӑрҫӑ ветеранӗ 100 ҫул тултарнӑ. Мария Соловьева юбилей ячӗпе салам сӑмахӗсем йышӑннӑ.
Мария Ивановна 1926 ҫулта Шупашкар районӗнчи Кӗремечке салинче ҫуралнӑ. Тӑван ҫӗршывӑн Аслӑ вӑрҫи вӑхӑтӗнче вӑл Пермь облаҫӗнче тинӗс карапӗсем туса кӑларакан предприятире ӗҫленӗ. Кайран Хусанти заводра вӑй хума пуҫланӑ, унта машинист пулнӑ. Унӑн пӗтӗмӗшле ӗҫ стажӗ — 40 ҫул ытла.
Мария Соловьева мӑшӑрӗпе икӗ ача ҫуратса вӗсене ура ҫине тӑратнӑ. Унӑн халӗ — 4 мӑнук тата 4 кӗҫӗн мӑнук. Паянхи кун Мария Ивановна хӗрӗн ҫемйипе пурӑнать.
Пирӗн ентеш, Ҫӗнӗ Шупашкарти Ирина Степанова, «Голос» телепроекта хутшӑнни пирки унччен пӗлтернӗччӗ. Аса илтеретпӗр: ун патне тӑватӑ наставникран виҫҫӗшӗ ҫаврӑннӑ. Ирина Анна Астие суйланӑ.
Пуш уйӑхӗн 13-мӗшӗнче телешоура Ирина Степанова Болгарири пултаруллӑ юрӑҫпа дуэт юрланӑ. Анна Асти – вӗсен наставникӗ. Малалла телепроекта юлма вӑл Иринӑна суйланӑ.
Аса илтерер: Ирина – Ҫӗнӗ Шупашкартан. Вӑл ҫак хулари 6-мӗш гимназире вӗренет. 14 ҫултанпа Шупашкарти 1-мӗш музыка шкулӗ ҫумӗнчи «5 октав» студире вокал енӗпе ӑсталӑхне туптать.
Раҫҫей киноактерӗ Максим Лагашкин Ҫӗнӗ Шупашкарти тата Ҫӗмӗрлери шкул ачисемпе тӗлпулу ирттернӗ.
Ку мероприяти «Чтецкие программы» проектпа килӗшӳллӗн иртнӗ. Максим Лагашкин — актер кӑна мар, «Знание» обществӑн лекторӗ те. Ҫӗмӗрлери тата Ҫӗнӗ Шупашкарти шкул ачисем унпа хаваспах тӗл пулнӑ, унӑн лекцине тимлӗн итленӗ.
Максим Лагашкин артист артист ҫулӗ ҫине мӗнле тӑни пирки, тӗллевсемпе ӗмӗтсем патне мӗнле ӑнтӑлмаллине каласа кӑтартнӑ. Унсӑр пуҫне хӑй мӗнле кӗнекесем вулама кӑмӑлланине та асӑннӑ. Юлашкинчен актер шкул ачисем валли ӑсталӑх класӗ йӗркеленӗ.
Ҫӗнӗ Шупашкарти 47-ри арҫын Европӑран «Хонда» машина туянма ӗмӗтленнӗ. Анчах юмахри карчӑк пек ҫурӑк валашка умӗнче тӑрса юлнӑ.
Машина сутни пирки пӗлтерӗве вӑл мессенджерта курнӑ: 2021 ҫулта туса кӑларнӑ «Хондӑна» Европӑран хӑваласа килме шантарнӑ. Арҫын ку пӗлтерӗве 20-ри ывӑлне кӑтартнӑ, лешӗ тӗнче тетелӗнче компани пирки ҫынсем мӗн ҫырнине тишкернӗ – ним япӑххи те тупӑнман. Кун хыҫҫӑн ывӑлӗ сутуҫӑпа ҫыхӑнса машинӑна илессине пӗлтернӗ.
«Менеджер» паспорт сканне, адреса, телефон номерне ярса пама ыйтнӑ. Унтан килӗшӳ ярса панӑ. Ҫапла каччӑ нарӑсӑн 27-мӗшӗнче Ҫӗнӗ Шупашкарти банкра 400 ытла пин тенкӗ куҫарса панӑ. Пушӑн 5-мӗшӗнче вӑл тепӗр 500 пин тенкӗ куҫарнӑ. Тепӗр кунхине «менеджер» утильсборшӑн тепӗр 1,5 млн тенкӗ тӳлемелли пирки сӑнӳкерчӗк ярса панӑ. Кун хыҫҫӑн тин арҫын ултав серепине лекнине ӑнланнӑ та полицие кайнӑ.
Кун тӗлӗшпе пуҫиле ӗҫ пуҫарнӑ
Ҫӗнӗ Шупашкар хулинче паян чукун ҫул урлӑ каҫмалли вырӑнта инкек пулнӑ: унта локомотив тата «Форд Фокус» машина ҫапӑннӑ.
Ҫӑмӑл машина рулӗ умӗнче 46 ҫулти хӗрарӑм ларнӑ. Шел те, вӑл вырӑнтах вилнӗ. Инкек вырӑнӗнчи сӑнӳкерчӗке пӑхсан локомотив машинӑна сӗтӗрсе кайни курӑнать.
Ҫав вырӑнта пулса курнӑ ҫынсем «Про Город» телеграм-каналӗнчи пост айӗнче комментарисем ҫырнӑ тӑрӑх, чукун ҫул урлӑ каҫмалли вырӑнта юр ҫӳллӗ. Ҫапах та унта светофор пур. Ахӑртнех, вӑл хӗрлӗ ҫуннӑ пулнӑ.
Халӗ ӗҫ-пуҫа уҫӑмлатаҫҫӗ.
Ҫӗнӗ Шупашкарта пурӑнакан 74 ҫулти арҫын ултавҫӑсене 6,5 миллион тенкӗ куҫарса панӑ.
Полицие пырсан вӑл акӑ мӗн каласа кӑтартнӑ: нарӑсӑн 24-мӗшӗнче ун патне вӑл 40 ҫул ытла ӗҫленӗ предприятири кадрсен уйрӑмӗнчи специалист шӑнкӑравланӑ. Ӑна сиенлӗ стажшӑн пенсие ҫӗнӗрен шутласа памалла-мӗн. Палламан ҫын смс-ҫырупа килнӗ кода ыйтнӑ – ку Пенси фондне ҫырӑнма кирлӗ имӗш.
Кайран унпа «йӗрке хуралҫисем» тата «Тӗп банк ӗҫченӗсем» ҫыхӑннӑ. Хайхискерсем «Госуслуги» порталти даннӑйсене ют ҫынсем пӗлнӗ тесе хӑратма тытӑннӑ, вӗсем терроризм организацийӗсене укҫа куҫарма пултараҫҫӗ-мӗн. Вӗсем каланипе 74 ҫулти арҫын ҫӗнӗ телефон, сим-карта, роутер илнӗ. Ҫапла преступниксем ӑна йӑлт сӑнаса тӑнӑ.
Хайхи арҫын арӑмӗпе пӗрле банка кайса счет ҫинчи пысӑк укҫа илнӗ. Унта ӗҫлекенсене ку укҫа Мускавра операци тума кирлӗ тесе суйнӑ. Пушӑн 3-мӗшӗнче каҫхине курьер укҫана илсе кайнӑ та истори ҫакӑнпа вӗҫленӗ. Арҫыннӑн вара полицие кайма тивнӗ.
Чӑваш Ене кураксем вӗҫсе килни пирки «Ҫыхӑнура» портал пӗлтернӗ. Вӗсене Ҫӗнӗ Шупашкар хулинче асӑрханӑ.
Портал ӗҫченӗсем кун пирки Геннадий Исаков орнитолога ӑнлантарма ыйтнӑ. «Кураксем вӗҫсе килнех пулмалла, мӗншӗн тесен хулара вӗсен йышӗ ӳснӗ. Ҫак хӗлле кунта нумай кайӑк хӗл каҫнине пӑхмасӑр. Ман шутпа, кураксем вӗҫсе килнӗ теме юрать», — тенӗ Геннадий Исаков.
Вӑл каланӑ тӑрӑх, кураксем пирӗн патра хӗлӗпех пур. Шупашкарта кӑна 100-тен сахал мар хӗл каҫаҫҫӗ. Ҫапах та хуласенче тата ялсенче курак нумай пулнине кура пӗрремӗш парти вӗҫсе килнӗ теме юрать.
Ҫӗнӗ Шупашкарти шкул ачи Пӗрремӗш каналпа пыракан «Голос» кӑларӑма хутшӑннӑ.
Ирина Степанова – 17 ҫулта. Вӑл кӑларӑмра итлев витӗр тухнӑ. Пирӗн ентеш телепроект историйӗнче чи ҫамрӑкки пулнӑ. Кӑларӑм ку эрнекун, нарӑсӑн 27-мӗшӗнче, 21:45 сехетре Пӗрремӗш каналпа курма май пулӗ. Ыран ҫак вӑхӑтра телевизор ҫутма ан манӑр.
Ирина 14 ҫултанпа Шупашкарти 1-мӗш ача-пӑча музыка шкулӗ ҫумӗнчи «5 октав» студире вокал енӗпе ӑсталӑхне туптать. Хальччен вӑл ҫитӗнӳсем тума та ӗлкӗрнӗ: пӗлтӗр Леонид Агутинӑн AGUTEENS FORUM ҫемье форумӗнче Гран-при ҫӗнсе илнӗ, Леонид Агутинпа тата Ани Лоракпа пӗр сцена ҫинче юрланӑ.
Палӑртса хӑварар: кӑҫал «Голос» телешоура Владимир Пресняков, Пелагея, Анна Асти тата Ильдар Абдразаков наставниксем пулнӑ.
+9.3 °C