Сайта кӗр | Регистраци | Сайта кӗрсен унпа туллин усӑ курма пулӗ
 +26.0 °C
Ялта ял пек пулмалла, ҫынра ҫын пек пулмалла.
[ваттисен сӑмахӗ]
 

«Хыпар»: Чун хавалӗпе пуян пуласчӗ

«Хыпар»30.05.2013 15:494685 хут пӑхнӑ

XXI ӗмӗрте ҫут тӗнчене килнӗ ачапча ҫуралсанах тӗрлӗ техника ытамне лекет. Кӗсье телефонӗ, телевизор, радиоаппаратура, компьютер, ноутбук, планшет, электрон кӗнеке... Ку хисепе вӗҫӗ-хӗррисӗр тӑсма пулать. Тепӗр чухне вӗтти вӗсем патне хӑйӗн теттисенчен ытларах туртӑнать. Техника аталанӑвӗн ҫӗнӗлӗхӗсем пирӗн шӑпӑрлансен сывлӑхне мӗнле витӗм кӳреҫҫӗ-ха? Компьютер ӑс-тӑна, тавра курӑма ӳстерет-и? Е сиенӗ ытларах-и?

Шкул ачисем те, ҫамрӑксем те vkontakteӗruӖ odnoklassnikiӗru йышши социаллӑ сетьсене «путнӑ». Киле панӑ ӗҫе пурнӑҫлама та компьютерпа усӑ кураҫҫӗ вӗсем. Сочиненисене те хӑйсем ҫырмаҫҫӗ - Яндексран е Рамблертан пулӑшу ыйтаҫҫӗ. Классика произведенийӗсене те вуламаҫҫӗ. Кӗске содержанине кӑларса илеҫҫӗ те - пулчӗ те. «Мӗнле кӗнеке уйрӑмах кӑмӑла килчӗ?» - тесе ыйтсассӑн нимӗн те аса илеймеҫҫӗ. Компьютера ытарайманнипех вӗсем юлташӗсемпе уҫӑлса та ҫӳремеҫҫӗ, спорт вӑййисене те вылямаҫҫӗ. Халӗ, сӑмахран, ролик конькипе, велосипедпа ярӑнма, волейболла, футболла выляма пулать.

Уяв кунӗсенче яла кайнӑ чухне автобусра шкул ачисене сӑнарӑм. Пурин те аллинче - планшет е ноутбук. «Кунашкал техникӑпа «авӑрланса» каякансем ашшӗ-амӑшне пахчари ӗҫсене тума пулӑшӗҫ-ши ӗнтӗ?» - шухӑша путрӑм эпӗ. «Эх, ачасем! Компьютерсӑр пӗр утӑм та тумаҫҫӗ. Пирӗн вӑхӑтра пуҫ компьютер вырӑнӗнче пулнӑ. Халӗ вӗренекенсен пуҫӗ - компьютер», - манӑн кӑмӑла ӑнланнӑн хушса хучӗ юнашар ларакан хӗрарӑм.

Паллӑ, халӗ ӗнтӗ этемлӗх компьютерсӑр пурӑнаймасть. Кирек хӑш сферӑра та ҫак техника пулӑшӑвӗпе усӑ кураҫҫӗ. Ҫавӑнпа юратнӑ тӗпренчӗке электроникӑран «пӑрни» те тӗрӗс мар. Ачан пурнӑҫа мӗнле пур - ҫавӑн пек йышӑнмалла.

Раҫҫейре шӑпӑрлансен 80 проценчӗ Интернетпа усӑ курать. Вӗсен вӑтам ҫулӗ: 8-10. Хӗр ачасемпе арҫын ачасем Интернетпа харпӑр хӑй компьютерӗпе те, карас телефонпа та кӗреҫҫӗ.

«Рамблер Топ 100» рейтингӗпе килӗшӳллӗн 2012 ҫулта ачапча ытларах вӑйӑ, кану сайчӗсене кӑмӑллани палӑрать. Ҫав вӑхӑтрах хатӗр сочиненисемпе, киле панӑ ӗҫсемпе, рефератсемпе йышлӑн усӑ курнӑ.

Шел те, ачасенчен ытларахӑшӗ сете аслисен тӗрӗслевӗсӗрех кӗрет. 2012 ҫулта авӑн уйӑхӗнче Раҫҫейре «Ачасене вӗсен сывлӑхне тата аталанӑвне сиен кӳрекен информацирен хӳтӗлесси» Федераци саккунӗ вӑя кӗнӗ. Тепӗр икӗ уйӑхран ҫамрӑк ӑрушӑн сиенлӗ информациллӗ сайтсен пӗрлехи реестрӗ ӗҫе кӗнӗ. Раҫҫейре виҫӗ ҫул ытла ӗнтӗ «Дети онлайн» пулӑшу линийӗ ӗҫлет. Интернет аталанӑвӗн фончӗн пуҫарӑвӗпе «Ачасем - Интернетра» вӗренӳ проекчӗ те йӗркеленнӗ. Вӑл хӑрушлӑхсӑр Интернетпа усӑ курма вӗрентет. 2013 ҫул пуҫламӑшӗнче «Вымпелком» компанипе Раҫҫей патшалӑх ача-пӑча библиотеки «Веб-ландия» сервис йӗркеленӗ. Унта шӑпӑрлансемшӗн усӑллӑ сайтсен ярӑмӗ пичетленнӗ. Ӑна ҫӗнетес е хушас ыйтӑва экспертсен канашӗ - педагогсем, ача-пӑча психологӗсем тата библиотекарьсем - татса парать.

Компьютер сывлӑхшӑн сиенлӗ хум кӑларать тени хыҫа юлнӑ ӗнтӗ. Специалистсем хальхи, ҫӗнӗ техника ку енӗпе начарах марри пирки калаҫҫӗ. Анчах компьютер, Интернет ҫитӗнекен ӑрӑвӑн психикине пысӑк витӗм кӳнине пытармаҫҫӗ. Пурнӑҫра пӗтӗмпех виҫеллӗ пулмалла-ҫке. Психологсем палӑртнӑ тӑрӑх - хӑшӗсем Интернет витӗмӗпе кӑна пурӑнаҫҫӗ. Депрессие кӗрсе ӳкекенсем те пур. Ҫапла чирленисене Интернетри пурнӑҫ ытларах килӗшет. Виртуаллӑ уҫлӑхра 18 сехет ларакансемшӗн чӑн пурнӑҫ интереслӗ мар. Юлташсене те, пулас мӑшӑрсене те яш-кӗрӗмпе хӗр-упраҫ паян Интернет урлӑ тупать. Мӑшӑрлану агентстви те, улах каҫӗ те кирлӗ мар. Ҫав вӑхӑтрах компьютер умӗнче нумай ларакансен куҫ вӑйӗ чакать, пуҫ, ӗнсе, ҫурӑм ыратма тытӑнать, ыйхӑ вӗҫет. Ҫын майӗпен мӑнтӑрланса пырать.

Раҫҫейри ҫынсен 53 проценчӗ компьютер умӗнче тӑтӑш ларать. Ҫав вӑхӑтрах кӗнеке, хаҫат вулакан йышӗ ҫулсерен чакать. Шел, юлашки вӑхӑтра компьютер витӗмне пула шкул ачисен хушшинче харпӑр хӑй ҫине алӑ хунӑ тӗслӗхсем те пулчӗҫ. Тӳнтерле ҫак утӑма тӑвиччен вӗсем Интернетра суицид пирки ҫырнине тупса вулани паллӑ.

Ҫитӗнекен ӑрӑва пурнӑҫра Интернетсӑр та интересли темӗн чухлех пулнине курма вӗрентесчӗ те... Шел, чӗрӗ хутшӑну сахалланса пырать. Чунлӑх, ҫынлӑх, ӑшӑлӑх, ӗлккенлӗх ҫитмест. Ҫынран этемккене, ӗмӗлкене ҫаврӑнар мар. Ача-пӑчана ҫут ҫанталӑкпа килӗшӳре пурӑнма хӑнӑхтаракан акци, мероприяти ытларах йӗркелесчӗ.

Роза ВЛАСОВА

 

Комментари:

Владимир // 1129.75.8908
2013-05-30 20:23
Каçарăр та, автор нăйкăшни сирĕн валли пулас ха.
Владимир // 1129.75.8908
2013-05-30 20:32
чăвашла тĕрĕс çиракан çав тери тĕлĕсĕр.
Agabazar // 3547.70.2990
2013-05-31 17:48
Agabazar
<s>Çиракан/s> Çыракан.
Анланмарăм, мĕн тума çырнă ку статьяна? Мĕнпур компьютерсене пуçтарса илсе утилизацилес шутпа-и? Заголовок Леопольд кушак аçин сăмахĕсене аса илтерет: Ребята, давайте жить дружно. :-)
Agabazar // 3547.70.2990
2013-05-31 17:56
Agabazar
Çиракан Çыракан.
Çакнашкал "болванкăсем" ăсталиччен ирттересчĕ "Взятка" хаçатри "Экстремистла" хайлавсем тĕлĕшпе журналист тĕпчевĕ. Вăл шутра—Илле Иванов "ĕçĕ" тĕлĕшпе.
Ахванас // 4186.57.1361
2013-05-31 18:19
Туррех сакна калас килет, автăр питĕ терĕс тунă ку шухаша хускатса. Пирен пулас сывлахла ару синчен шухашламалла. Экстремист-Иванов кана мар пирен пуласлах.
Agabazar // 3246.23.4059
2013-05-31 20:37
Agabazar
1)Мĕнле "шухăш" пур вара кунта?
2)Ивановсем тĕнчере нумай, Илле Иванов пĕрре çеç; ăна тÿрех,прокурорсем хыççăн, "экстремист" теме ан васкăр,Ахванас.
Agabazar // 3246.23.4059
2013-05-31 20:40
Agabazar
Куратăр-и, Володя та пулин ав мĕн калать: "Каçарăр та, автор нăйкăшни сирĕн валли пулас ха."(2013-05-30 20:23).
2013-05-31 23:46
Аçтахар Плотников
Сывлăхĕ кирлĕ-ха та вăл. Анчах çамрăксенче пулас салтаксене кăна курни — ыйтăва пĕр енлĕ тишкерни кăна вăл. Вăйлă пулни те кирлĕ, анчах та çав хушăрах ăслăха та, культурăна та аталантарас пулать.
Компьютер япалине те пĕр енлĕ пăхни тĕрĕс мар. Ачасене ăнлантарас пулать — компьютер вăл хатĕр кăна. Сенĕк, кĕреçе, машшин евĕрлех. Хатĕрĕн усси вара унпа епле усă курнинчен килет.
bor1959 // 1039.8.4424
2013-06-01 09:57
Р.Власова:"Ача-пăчана çут çанталăкпа килĕшÿре пурăнма хăнăхтаракан акци, мероприяти ытларах йĕркелесчĕ". Пĕтĕмпех килĕшетĕп. Тата халăхăн, творчество çыннисен пултарулăхне хисепе хуракан, çамрăксен ăшĕнче юлакан мероприятисем ытларах ирттересчĕ. Утăм хыççăн утăм тусан лайăххи пулатех.
Арчуш // 4186.57.1361
2013-06-13 00:20
Кунта хутшанакансем хайлаван теп шухашне анланмассе куранать, е анланмана перессе. Agabazarшан И.Иванов кана иккен, урах пер проблема та сук. Ана хутелеме суда каймалла.

Страницӑсем: 1, 2

Комментариле

Сирӗн ятӑp:
Анлӑлатса ҫырни:
B T U T Ячӗ1 Ячӗ2 Ячӗ3 # X2 X2 Ӳкерчӗк http://
WWW:
ӐӑӖӗҪҫӲӳ

Пурӗ кӗртнӗ: 0 симв. Чи пысӑк виҫе: 1200 симв.
Сирӗн чӑвашла ҫырма май паракан сарӑм (раскладка) ҫук пулсан ӑна КУНТАН илме пултаратӑр.

Эсир усӑ курма пултаракан Wiki тэгсем:

__...__ - сӑмаха каҫӑ евӗр тӑвасси.

__aaa|...__ - сӑмахӑн каҫине тепӗр сӑмахпа хатӗрлесси («...» вырӑнне «ааа» пулӗ).

__https://chuvash.org|...__ - сӑмах ҫине тулаш каҫӑ лартасси.

**...** - хулӑм шрифтпа палӑртасси.

~~...~~ - тайлӑк шрифтпа палӑртасси.

___...___ - аялтан чӗрнӗ йӗрпе палӑртасси.


Orphus

Баннерсем

Шутлавҫӑсем

 
Сайт пирки | Пулӑшу | Статистика
(c) 2005-2018 Chuvash.Org
Сайтри материалсене (ытти ҫӑлкуҫсенчен илнисемсӗр пуҫне) CreativeCommons Attribution-ShareAlike 3.0 лицензипе килӗшӳллӗн усӑ курма пулать. Сайтпа ҫыхӑннӑ ыйтусене кунта ярӑр: site(a)chuvash.org